Roszczenie sprawcy wypadku do zakładu ubezpieczeń o zwrot kwoty wypłaconej poszkodowanemu tytułem odszkodowania

Niniejszy artykuł dotyczy problematyki roszczenia regresowego sprawcy wypadku względem zakładu ubezpieczeń.

Jest to kwestia istotna z punktu widzenia sprawcy, który mimo posiadanego ubezpieczenia OC, wypłacił poszkodowanemu odszkodowanie we własnym zakresie.

Wskazać należy, iż w takiej sytuacji sprawca wypadku może odzyskać od swojego ubezpieczyciela wypłaconą poszkodowanemu kwotę.

Wynika to z istoty umowy ubezpieczenia OC łączącej sprawcę wypadku z zakładem ubezpieczeń, w ramach której to zakład ubezpieczeń zobowiązany jest zaspokojenia roszczeń związanych ze szkodą wyrządzoną przez ubezpieczonego – tj. sprawcę wypadku, a więc niezależnie od okoliczności faktycznych, to na nim finalnie spoczywa obowiązek pokrycia szkody.

Warto mieć na uwadze, iż poszkodowany może dochodzić odszkodowania

  • albo bezpośrednio od sprawcy wypadku (nawet gdy ma on OC);

  • albo od zakładu ubezpieczeń w którym sprawca ma wykupioną polisę OC;

  • albo od obu tych podmiotów jednocześnie.

W praktyce najczęściej bywa tak, że szkoda zgłaszana jest (przez poszkodowanego lub ubezpieczonego) bezpośrednio do ubezpieczyciela, który po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego, wypłaca poszkodowanemu stosowne odszkodowanie.

W sytuacji jednak, gdy poszkodowany zażąda wypłaty odszkodowania bezpośrednio od sprawcy wypadku, lub gdy wystąpi z takim roszczeniem jednocześnie w stosunku do sprawcy wypadku i zakładu ubezpieczeń, a sprawca wypłaci mu to odszkodowanie, wówczas zakład ubezpieczeń zostaje zwolniony od wypłaty odszkodowania poszkodowanemu, a staje się zobowiązany względem ubezpieczonego (sprawcy wypadku) do zwrotu wypłaconej przez niego kwoty.

Trzeba mieć jednak przy tym na uwadze, iż w praktyce samodzielne zaspokojenie roszczeń odszkodowawczych przez sprawcę wypadku może okazać się dla niego nieopłacalne.

Wynika to z faktu, iż zakład ubezpieczeń, pomimo uznania roszczenia przez sprawcę wypadku czy wypłaty przez niego odszkodowania, przeprowadza każdorazowo stosowne postępowanie celem ustalenia swojej odpowiedzialności oraz należnej wysokości świadczenia odszkodowawczego.

Oznacza to, że w sytuacji, gdyby przykładowo sprawca wypadku wypłacił poszkodowanemu 2 000 zł, zaś zakład ubezpieczeń oszacował by wartość szkody na 1 000 zł, wówczas sprawca szkody odzyska wyłącznie kwotę 1 000 zł ustaloną przez ubezpieczyciela.

W zakresie poruszanej problematyki warto jest także wskazać na kwestię dotyczącą zwrotu sprawcy wypadku w ramach OC świadczeń związanych z orzeczonymi wobec niego środkami karnymi w postaci „nawiązki” lub „obowiązku naprawienia szkody” .

Trzeba bowiem mieć na względzie, iż zgodnie z obowiązującym Kodeksem karnym, Sąd może zobowiązać sprawcę przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, do naprawienia szkody wyrządzonej pokrzywdzonemu bądź zapłaty na jego rzecz nawiązki.

W uwagi na powyższe, w praktyce pojawiły się wątpliwości co do możliwości objęcia wskazanych środków karnych zakresem ubezpieczenia OC sprawcy wypadku.

Zauważyć należy, iż dotychczasowa linia orzecznicza w tej materii nie jest jednolita.

Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w uchwale z dnia 21 grudnia 2006 r. „sprawca wypadku komunikacyjnego, od którego zasądzono nawiązkę na podstawie art. 46 § 2 k.k. i art 48 k.k. nie może domagać się od ubezpieczyciela – na podstawie umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów – zwrotu nawiązki zapłaconej pokrzywdzonemu” (zob. Uchwała SN z dnia 21 grudnia 2006 r., sygn. akt III CZP 129/06)

W uchwale z dnia 13 lipca 2011 r. Sąd Najwyższy zaprezentował skrajnie odmienne stanowisko stwierdzając, iż: „sprawca wypadku komunikacyjnego, wobec którego zastosowano środek karny polegający na obowiązku naprawienia szkody (art. 46 § 1 w zw. z art. 39 pkt 5 k.k.), może domagać się od ubezpieczyciela – na podstawie umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów – zwrotu świadczenia zapłaconego na rzecz pokrzywdzonego” (zob. Uchwała SN z dnia 13 lipca 2011 r., sygn. akt III CZP 31/11).

Jak zatem widać, powyższa kwestia nie została jednoznacznie rozstrzygnięta, stąd też w praktyce może być ona różnorodnie interpretowana, co oznacza że sprawca wypadku nie zawsze będzie mógł liczyć na zwrot z tytułu OC kwoty uiszczonej nawiązki czy świadczenia związanego z obowiązkiem naprawienia szkody.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk i Aplikant Adwokacki Ewelina Tocka

kontakt: kom. +48 697 053 659 lub tel. +48 22 629 00 36

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Blip
  • Blogger.com
  • Flaker
  • Gadu-Gadu Live
  • Google Buzz
  • Poleć
  • StumbleUpon
  • Twitter
  • Wykop
  • Drukuj
  • LinkedIn
  • RSS
Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły, Dochodzenie wypłaty odszkodowania i zadośćuczynienie od zakładu ubezpieczeń z oc sprawcy wypadku drogowego. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *