Subsydiarny akt oskarżenia przeciwko sprawcy wypadku drogowego

Coraz częściej pokrzywdzeni przestępstwem chcą czynnie uczestniczyć w procesie. Instytucja, która gwarantuje im włączenie się do postępowania sądowego w roli oskarżyciela to subsydiarny akt oskarżenia. Zastosowany może być on jednak w szczególnych, określonych w przepisach przypadkach.

Postępowanie przygotowawcze nie zawsze kończy się skierowaniem do Sądu aktu oskarżenia. Z różnych powodów Prokurator może odmówić wszczęcia postępowania lub je umorzyć. Często pokrzywdzony, chcą doprowadzić do ukarania sprawcy nie wie co w takiej sytuacji zrobić. Zgodnie z regulacjami określonymi w obecnie obowiązującej polskiej procedurze karnej po spełnieniu określonych warunków formalnych istnieje możliwość złożenia subsydiarnego aktu oskarżenia. Omawiana instytucja daje uprawnienie do działania w procesie karnym subsydiarnemu oskarżycielowi posiłkowemu zamiast oskarżyciela publicznego. Jak wskazuje art. 55 k. p. k. „… W razie powtórnego wydania przez prokuratora postanowienia o odmowie wszczęcia lub o umorzeniu postępowania w wypadku, o którym mowa w art. 330 § 2 k.p.k. , pokrzywdzony może w terminie miesiąca od doręczenia mu zawiadomienia o postanowieniu wnieść akt oskarżenia do sądu, dołączając po jednym odpisie dla każdego oskarżonego oraz dla prokuratora….”. Podkreślenia wymaga fakt, iż żeby możliwe było wstąpienie w uprawnienia subsydiarnego oskarżyciela, działającego zamiast oskarżyciela publicznego konieczne jest zaistnienie ściśle wskazanych przez przepisy prawa okoliczności:

  • Na pierwsze postanowienie o odmowie wszczęcia lub o umorzeniu postępowania przygotowawczego, pokrzywdzony musi wnieść zażalenie, za pośrednictwem prokuratora, który je wydał lub zatwierdził do sądu właściwego do rozpoznania sprawy (art. 329 § 1 k.p.k.).

  • Sąd właściwy do rozpoznania sprawy uchyla postanowienie o odmowie wszczęcia lub o umorzeniu postępowania przygotowawczego, wskazując powody uchylenia, a w miarę potrzeby także okoliczności, które należy wyjaśnić lub czynności, które należy przeprowadzić, a  wskazówki te są dla prokuratora wiążące (art. 330 § 1 k.p.k.).

  • Jeżeli prokurator, po dokonaniu czynności wskazanych przez sąd nadal nie znajduje podstaw do wniesienia aktu oskarżenia, wydaje ponownie postanowienie o umorzeniu postępowania lub odmowie jego wszczęcia (art. 330 § 2 k.p.k.).

  • Pokrzywdzony, który uprzednio uruchomił postępowanie zażaleniowe z art. 306 § 1 lub 1a k.p.k., może w terminie miesiąca od doręczenia mu zawiadomienia o decyzji prokuratora wnieść akt oskarżenia określony w art. 55 § 1, o czym należy go pouczyć (art. 330 § 2 k.p.k.).

  • Akt oskarżenia wniesiony przez pokrzywdzonego powinien być sporządzony i podpisany przez adwokata lub radcę prawnego (art. 55 § 2 k.p.k.) i spełniać wymogi formalne określone w art. 332 k.p.k. i 333 k.p.k.

Na gruncie omawianego zagadnienia istotną kwestią jest fakt konieczności poniesienia kosztów sporządzenia subsydiarnego aktu oskarżenia, które leżą po stronie pokrzywdzonego. Możliwe jest jednak zwolnienie z kosztów sądowych.

Proces wszczęty na wniosek oskarżyciela posiłkowego subsydiarnego nie różni się niczym od tego, wszczętego przez oskarżyciela publicznego, czyli prokuratora. Jedyna różnica sprowadza się do tego, iż Sąd bada możliwość zastosowania instytucji wynikającej z art. 55 k. p. k. Sąd bada, czy została zachowana tożsamość czynu, którego dotyczyły decyzje kończące postępowanie przygotowawcze. W badanej kwestii nie zgodne z prawem jest dopuszczenie oskarżenia przeciwko innej osobie niż ta, która  w umorzonym postępowaniu przygotowawczym posiadał status podejrzanego. Jeżeli natomiast miała miejsce dwukrotna odmowa wszczęcia postępowania przygotowawczego lub zostało ono umorzone w fazie in rem (czyli w fazie, gdy nie występuje jeszcze podejrzany), pokrzywdzony nie jest ograniczony w określeniu osoby oskarżonego. W takim przypadku wniesienie przez pokrzywdzonego do sądu w trybie art. 55 § 1 k.p.k. subsydiarnego aktu oskarżenia jest czynnością powodującą wszczęcie postępowania przeciwko osobie.

Podsumowując, warto zebrać wszystkie przesłanki, które umożliwią poszkodowanemu wniesienie subsydiarnego aktu oskarżenia. Po pierwsze, prokurator odmówić musi wszczęcia postępowania lub umorzyć je w formie postanowienia. Następnie na to postanowienia złożyć należy zażalenie do sądu. Sąd rozpatrując zażalenie, uchyla postanowienie, wskazując na powody oraz okoliczności, które wymagają dokładniejszego wyjaśnienia przez prokuratora. Gdy ten ostatni ponownie nie znajduje podstaw do wszczęcia postępowania lub umarza je (również w formie postanowienia) – wtedy mamy prawo skierować subsydiarny akt oskarżenia do sądu.

Zaszufladkowano do kategorii Postępowanie karne o spowodowanie wypadku drogowego | Dodaj komentarz

Opinia biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych

Spowodowanie wypadku w wyniku, którego osoba poszkodowana odniosła obrażenia skutkujące rozstrojem zdrowia powyżej 7 dni stanowi przestępstwo z art. 177 § 1 kodeksu karnego, którego sprawca podlega karze pozbawienia wolności do lat 3. Każdy wypadek wiąże się z koniecznością wszczęcia przez prokuraturę, właściwą dla miejsca zdarzenia postępowania przygotowawczego, w celu wyjaśnienia okoliczności wypadku i ustalenia jego sprawcy, a następnie skierowania do Sądu aktu oskarżenia w celu ukarania sprawcy wypadku.

Wyjaśnienie okoliczności wypadku i ustalenie jego sprawcy, jest często bardzo skomplikowane, gdyż w zależności od sytuacji:

  • Żaden z uczestników wypadku nie przyznaje się do jego spowodowania;

  • Nie udało się ustalić bezpośrednich świadków zdarzania;

  • Ślady z miejsca wypadku nie pozwalają na jednoznaczne wskazanie jego sprawcy;

  • Pojazdy lub pojazd uczestniczące w zdarzeniu zostały przestawione przed przyjazdem policji.

W takiej sytuacji, gdy na podstawie przesłuchania uczestników zdarzenia, jego świadków i zebranych na miejscu zdarzenia śladów nie da się ustalić przebiegu zdarzenia i jego sprawcy, prokurator powołuje biegłego do spraw rekonstrukcji wypadków. Biegły na podstawie posiadanej przez siebie specjalistycznej wiedzy i doświadczenia, po dokonaniu wnikliwej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego wydaje opinię, w której opisuje najbardziej prawdopodobny przebieg zdarzenia, ocenia zachowania jego uczestników i wskazuję, kto jego zdaniem jest winny jego spowodowania, ewentualnie wskazuje również, czy któryś z uczestników zdarzenia poza sprawcą przyczynił się do jego powstania.

Opinia biegłego do spraw rekonstrukcji wypadków stanowi dowód w sprawie, jest włączana do akt sprawy, jednak po jej sporządzeniu przez biegłego nie jest ona doręczana uczestnikom zdarzenia. Nie są oni również informowani o fakcie jej sporządzenia i włączenie do akt sprawy.

Zawarte w opinii biegłego wnioski zazwyczaj stanowią podstawę do podjęcia przez prokuratora decyzji odnośnie przypisania konkretnemu uczestnikowi zdarzenia winy lub przyczynienia się do spowodowania wypadku.

Powstaje zatem pytanie, co zrobić w sytuacji, w której opinia biegłego jest niekorzystna z Naszej perspektywy, gdyż przypisuje Nam sprawstwo lub znaczne przyczynienie w spowodowaniu wypadku ?

Należy podkreślić, iż opinia biegłego stanowi jeden z wielu dowodów zebranych w sprawie, a więc nie jest dowodem jedynym. Nie jest również dowodem niepodważalnym. Opinia biegłego jak sama nazwa wskazuje, przedstawia ocenę sytuacji i zebranych w sprawie dowodów, która z perspektywy konkretnego biegłego jest najbardziej prawdopodobna. Nie oznacza to w żadnym wypadku, że taka opinia jest słuszna lub nie zawiera błędów. 

Są co najmniej trzy sposoby, by doprowadzić do zmiany niekorzystnej dla Nas opinii biegłego. Aby tego dokonać należy złożyć wniosek dowodowy o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z:

  • zarzutów do opinii biegłego powołanego przez prokuraturę;

  • prywatnej opinii sporządzonej przez wynajętego przez Nas biegłego;

  • uzupełnienia przedstawionej opinii biegłego lub kolejnej opinii biegłego powołanego przez prokuraturę.

Oczywiście skuteczność tych sposobów, zależy przede wszystkim od argumentów podniesionych przez Nas we wniosku dowodowym. Wybór sposobu zmiany niekorzystnej opinii biegłego należy dopasować do okoliczności konkretnej sprawy, gdyż nie można z góry wskazać sposobu, który za każdym razem gwarantuje największe szanse powodzenia.

By lepiej to zobrazować wskazuję kilka przykładów:

  • Jeżeli w opinii biegłego dostrzegamy błędy np. w ocenie sytuacji czy wyliczeniach, to do wniosku załączymy konkretne zarzuty do opinii biegłego, wykazujące błędy, które popełnił on przy wydawaniu opinii oraz skutki jakie te błędy za sobą pociągnęły. Dzięki temu jest bardzo prawdopodobnym, że przekonamy prokuratora do uwzględnienia Naszego wniosku.

  • Jeżeli opinia opiera się w dużej mierze na założeniach, które same w sobie nie zawierają błędów, jednak są subiektywne, najlepiej będzie przedstawić opinie prywatnego biegłego, który ocenia sytuację z innej perspektywy i w ten sposób wykazuję, że sytuację można ocenić w zupełnie inny sposób.

  • Jeżeli opinia przedstawiona przez biegłego jest niepełna lub niejasna wystarczy wskazać we wniosku dowodowym jej braki i wykazać dlaczego biegły powinien swoją opinię uzupełnić, ewentualnie dlaczego słusznym byłoby powołanie kolejnego biegłego by sporządził kolejną opinię.

Najważniejszym jest by przez cały czas trwania postępowania przygotowawczego, aktywnie w nim uczestniczyć i pozostawać w kontakcie z prokuratorem lub policjantem prowadzącym sprawę. Tylko w ten sposób, będziemy mieć pewność, że nic Nas nie zaskoczy, nie przeoczymy pojawienia się ważnego dowodu w sprawie, a co za tym idzie możliwości odniesienia się do niego, czy dokonania jego interpretacji.

 

Zaniedbanie na etapie postępowania przygotowawczego może skutkować niekorzystnym z Naszej perspektywy rozwojem sprawy, który może skutkować utratą możliwości uzyskania świadczeń od zakładu ubezpieczeń, a co gorsze nawet odpowiedzialnością karną.

Zaszufladkowano do kategorii Postępowanie karne o spowodowanie wypadku drogowego | Dodaj komentarz

Jak zaskarżyć postanowienie o umorzeniu postępowania karnego o spowodowanie wypadku drogowego?

Wiele osób pyta co można zrobić, w sytuacji, w której prokurator wydał postanowienie o umorzeniu śledztwa w sprawie wypadku drogowego. Najczęstsze pytania to:

  • Czy postanowienie takie można zaskarżyć ?

  • Kto może wnieść zażalenie ?

  • Gdzie wnieść zażalenie ?

  • W jakim terminie ?

  • Jak wygląda postępowanie po złożeniu zażalenia na postanowienie prokuratora ?

 

Na postanowienie prokuratora o umorzeniu śledztwa przysługuje pokrzywdzonemu zażalenie. Podstawą do wniesienia zażalenia jest art. 306 § 1a kodeksu postępowania karnego w związku z artykułem 465 § 1 kodeksu postępowania karnego. Art. 306 § 1a stanowi iż: „Na postanowienie o umorzeniu śledztwa przysługuje zażalenie.” natomiast Art. 465 § 1 stanowi iż: „Przepisy dotyczące zażaleń na postanowienia sądu stosuje się odpowiednio do zażaleń na postanowienia prokuratora i prowadzącego postępowanie przygotowawcze.

 

Zażalenie zgodnie z art. 306 § 1a może wnieść:

  • strona postępowania,

  • instytucja państwowa lub samorządowa, która złożyła zawiadomienie o przestępstwie,

  • osoba, która złożyła zawiadomienie o przestępstwie określonym, jeżeli postępowanie karne wszczęto w wyniku jej zawiadomienia, a wskutek tego przestępstwa doszło do naruszenia jej praw.

 

Zażalenie na postanowienie prokuratora o umorzeniu śledztwa zgodnie z art. 465 § 2 kodeksu postępowania karnego wnosi się do Sądu Rejonowego właściwego dla prokuratury, która prowadzi postępowanie przygotowawcze, za pośrednictwem prokuratury rejonowej, której prokurator wydał skarżone postanowienie.

 

Termin do wniesienia zażalenia zgodnie z art. 460 kodeksu postępowania karnego wynosi: „7 dni od daty ogłoszenia postanowienia, a jeżeli ustawa nakazuje doręczenie postanowienia – od daty doręczenia.” Postanowienie o umorzeniu śledztwa doręcza się pokrzywdzonemu i jego pełnomocnikowi jeżeli jest ustanowiony. 7 dniowy termin liczy się więc dopiero od odebrania postanowienia. Należy pamiętać, że termin ten biegnie osobno dla pokrzywdzonego i osobno dla jego pełnomocnika.

 

Po wniesieniu zażalenia z zachowaniem terminu, zostanie ono przekazane wraz z aktami sprawy przez prokuraturę do właściwego Sądu. Sąd wyznaczy termin posiedzenia, na którym rozpatrzy złożone zażalenie i wyda postanowienie o jego uchyleniu i przekazaniu sprawy prokuratorowi do dalszego prowadzenia, lub utrzymaniu w mocy, co doprowadzi do zakończenia postępowania przygotowawczego.

W posiedzeniu w przedmiocie rozpoznania zażalenia na postanowienie prokuratora o umorzeniu śledztwa mają prawo wziąć udział oprócz sędziego i protokolanta, prokurator, podmiot, który wniósł zażalenie i jego pełnomocnik, jeżeli został ustanowiony.

Na posiedzeniu każdy z uczestniczących podmiotów przedstawia swoje stanowisko, odnośnie złożonego zażalenia, a następnie Sąd ogłasza treść postanowienia. Ogłoszenie postanowienia może zostać odroczone przez Sąd.

Jeżeli sprawa jest wyjątkowo skomplikowana, Sąd przed wydaniem postanowienia może zwrócić się o dodatkowe dokumenty lub wyjaśnienia.

 

Postanowienie Sądu jest prawomocne i nie przysługuje od niego kolejny środek zaskarżenia, dlatego przed wniesieniem zażalenia należy dobrze je przygotować i uargumentować. Jeżeli Sąd oddali złożone zażalenie, postępowanie przygotowawcze zostanie prawomocnie zakończone, co zazwyczaj skutkuje utratą szansy na uzyskanie od zakładu ubezpieczeń zadośćuczynienia lub odszkodowania.

 

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

tel: 697 053 659 

mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl

Zaszufladkowano do kategorii Postępowanie karne o spowodowanie wypadku drogowego | Dodaj komentarz

Umorzenie śledztwa lub dochodzenia w sprawie karnej o spowodowanie wypadku drogowego

Postępowanie przygotowawcze może zakończyć się wniesieniem przez Prokuratora aktu oskarżenia do Sądu. W pewnych przypadkach organ postępowania przygotowawczego do Sądu kieruje wniosek o warunkowe umorzenie postępowania. Więcej na ten temat przeczytasz w artykule „W jakich przypadkach prokurator może wnieść do Sądu wniosek o warunkowe umorzenie postępowania”. Jedną z możliwości zakończenia postępowania przygotowawczego jest również jego umorzenie. W niniejszym artykule zostaną poruszone następujące kwestie:

  • kiedy organ postępowania przygotowawczego umarza postępowanie przygotowawcze,

  • w jakiej formie możliwe jest umorzenia dochodzenia lub śledztwa,

  • czy postanowienie o umorzeniu postępowania jest zaskarżalne.

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż umorzenie postępowania karnego oznacza zakończenie dochodzenia lub śledztwa, w przypadku gdy dalsze postępowanie jest niedopuszczalne lub bezprzedmiotowe. Art. 17 k.p.k. zawiera katalog sytuacji, w których nie prowadzi się postępowania, a jeżeli zostało już wszczęte, to organ, który je prowadzi powinien je umorzyć. I tak dopuszczalne jest umorzenie postępowania w następujących wypadkach:

  1. czynu nie popełniono albo brak jest danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie jego popełnienia,

  2. czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego albo ustawa stanowi, że sprawca nie popełnia przestępstwa,

  3. społeczna szkodliwość czynu jest znikoma,

  4. ustawa stanowi, że sprawca nie podlega karze,

  5. oskarżony zmarł,

  6. nastąpiło przedawnienie karalności,

  7. postępowanie karne co do tego samego czynu tej samej osoby zostało prawomocnie zakończone albo wcześniej wszczęte toczy się,

  8. sprawca nie podlega orzecznictwu polskich sądów karnych,

  9. brak skargi uprawnionego oskarżyciela,

  10. brak wymaganego zezwolenia na ściganie lub wniosku o ściganie pochodzącego od osoby uprawnionej, chyba że ustawa stanowi inaczej,

  11. zachodzi inna okoliczność wyłączająca ściganie.

Czynu nie popełniono albo brak jest danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie jego popełnienia

Przypadek ten odnosi się do sytuacji, kiedy w ogóle popełnienie przestępstwa nie miało miejsca, jak i do sytuacji, gdy postępowanie karne było prowadzone przeciwko niewłaściwemu oskarżonemu.

Przykładem takiej sytuacji będzie przypadek uzyskania przez Policję zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa. Organ podjął i wykonał czynności procesowe (w tym np. oględziny miejsca, przesłuchania świadków, zatrzymania rzeczy, np. nagrania z monitoringu), które nie dały mu uzasadnionego podejrzenia, że to przestępstwo zostało popełnione.


Czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego albo ustawa stanowi, że sprawca nie popełnia przestępstwa

W tej sytuacji czyn miał miejsce, jednak nie zawiera on wszystkich znamion określonego przestępstwa. Dotyczy to również sytuacji, gdy oskarżony działał w ramach tzw. obrony koniecznej, w stanie wyższej konieczności, pod wpływem błędu lub był niepoczytalny.

Przykładem tej przesłanki będzie sytuacja, kiedy osoba składa zawiadomienie o fakcie kierowania wobec niej groźby popełnienia na jej szkodę przestępstwa (art. 190 § 1 kk) i jednocześnie w treści swoich zeznań podaje, że groźba ta nie wzbudza w niej uzasadnionej obawy, że będzie spełniona. Element istnienia u pokrzywdzonego uzasadnionej obawy, że kierowana wobec niego groźba będzie spełniona, jest wymogiem wynikającym z zapisu treści art. 190 § 1 kk.

Społeczna szkodliwość czynu jest znikoma


Kolejną przesłanką jest znikoma społeczna szkodliwość czynu, która powoduje, że czyn zabroniony nie stanowi przestępstwa. Choć prowadzi ona do umorzenia postępowania, jednak sąd może w takim wypadku orzec przepadek na podstawie art. 39 pkt 4 k.k. Stopień społecznej szkodliwości czynu jest oceniany przez pryzmat kryteriów ustalonych w art. 115 § 2 k.k. Zgodnie z art. 115 § 2 KK, przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości czynu sąd bierze pod uwagę rodzaj i charakter naruszonego dobra, rozmiary wyrządzonej lub grożącej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynu, wagę naruszonych przez sprawcę obowiązków, jak również postać zamiaru, motywację sprawcy, rodzaj naruszonych reguł ostrożności i stopień ich naruszenia (elementy przedmiotowe i podmiotowe czynu). Umorzenie postępowania przed rozprawą z uwagi na znikomą społeczną szkodliwość czynu dopuszczalne jest tylko wtedy, gdy zebrane dowody mają całkowicie jednoznaczną wymowę, a dokonanie trafnych ustaleń co do popełnienia przez oskarżonego zarzucanego czynu oraz stopnia społecznego niebezpieczeństwa tego czynu nie wymaga oceny materiału dowodowego.


Ustawa stanowi, że sprawca nie podlega karze


Kodeks karny przewiduje liczne przypadki, kiedy mimo popełnienia danego czynu, sprawca nie podlega karze. Przykładowo niezawiadomienie o popełnieniu przestępstwa jest zgodnie z art. 240 § 1 k.k. przestępstwem. Niemniej jednak nie podlega karze, kto zaniechał zawiadomienia z obawy przed odpowiedzialnością karną grożącą jemu samemu lub jego najbliższym (art. 240 § 3 k.k.).

Oskarżony zmarł

Śmierć oskarżonego jest oczywistą przesłanką umorzenia postępowania karnego toczącego się przeciwko niemu.

Nastąpiło przedawnienie karalności

Zgodnie z art. 101 § 1 k.k. karalność przestępstwa ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynęło lat:

  1. 30 – gdy czyn stanowi zbrodnię zabójstwa, 

  2. 20 – gdy czyn stanowi inną zbrodnię, 

  3. 15 – gdy czyn stanowi występek zagrożony karą pozbawienia wolności przekraczającą 5 lat, 

  4. 10 – gdy czyn stanowi występek zagrożony karą pozbawienia wolności przekraczającą 3 lata, 

  5. 5 – gdy chodzi o pozostałe występki.

Natomiast karalność przestępstwa ściganego z oskarżenia prywatnego ustaje z upływem roku od czasu, gdy pokrzywdzony dowiedział się o osobie sprawcy przestępstwa, nie później jednak niż z upływem 3 lat od czasu jego popełnienia. Karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok, jeżeli w tym okresie wszczęto postępowanie. W przypadku, gdy wszczęto postępowanie, karalność wykroczenia zgodnie z art. 45 k.w. ustaje z upływem 2 lat od popełnienia czynu.

Postępowanie karne co do tego samego czynu tej samej osoby zostało prawomocnie zakończone albo wcześniej wszczęte toczy się


Stan rzeczy osądzonej zachodzi wówczas, gdy uprzednio zakończone zostało prawomocne postępowanie co do tego samego czynu tej samej osoby, zaś nowe postępowanie pokrywa się z przedmiotem postępowania w sprawie już zakończonej, a także gdy jego przedmiot jest częścią przedmiotu osądzonego w sprawie już zakończonej. Nie wszczyna się również postępowania, a wszczęte umarza, jeżeli wcześniej wszczęte toczy się co do tego samego czynu i tej samej osoby.

Sprawca nie podlega orzecznictwu polskich sądów karnych


W punkcie tym ujęto brak podsądności polskim sądom karnym. Podsądność sądom karnym obejmuje podsądność sądom powszechnym i wojskowym. Regułą jest orzecznictwo sądów powszechnych, a wyjątkiem jest podsądność sądom wojskowym.

Brak skargi uprawnionego oskarżyciela


Dotyczy to przestępstw, które są ścigane z oskarżenia prywatnego, np. zniesławienia (art. 212 § 4 k.k.) lub zniewagi (art. 216 k.k.). Jeżeli w sprawie, w której powinien być wniesiony prywatny akt oskarżenia, oskarżycielem jest osoba nie będąca pokrzywdzoną czynem przestępnym, to postępowanie takie nie powinno być wszczęte, a już wszczęte powinno zostać umorzone.

Brak wymaganego zezwolenia na ściganie lub wniosku o ściganie pochodzącego od osoby uprawnionej, chyba że ustawa stanowi inaczej


Punkt ten dotyczy braku właściwych zezwoleń odpowiednich organów na pociągnięcie do odpowiedzialności np. posłów i senatorów, członków Trybunału Stanu, sędziów, czy też prokuratorów.

Inne okoliczności wyłączające ściganie

Podkreślenia wymaga fakt, iż katalog zawarty w art. 17 k.p.k. nie jest katalogiem zamkniętym, bowiem Kodeks postępowania karnego zawiera szereg innych przypadków, kiedy postępowanie może być umorzone. Do przeszkód procesowych niewymienionych w w/w przepisie należą:

  • art. 11 k.p.k. – postępowanie w sprawie o występek, zagrożony karą pozbawienia wolności do lat 5, można umorzyć, jeżeli orzeczenie wobec oskarżonego kary byłoby oczywiście niecelowe ze względu na rodzaj i wysokość kary prawomocnie orzeczonej za inne przestępstwo, a interes pokrzywdzonego temu się nie sprzeciwia,

  • art. 596 k.p.k. – zastrzeżenie dokonane przez państwo obce w postępowaniu ekstradycyjnym, że postępowanie dotyczyć może tylko tych przestępstw, co do których nastąpiło wydanie, zaś postępowanie nie może się toczyć co do innych przestępstw popełnionych przed dniem wydania,

  • art. 58 § 2, art. 61 § 1 k.p.k. – brak strony skarżącej powstały w toku procesu w wyniku śmierci osoby wnoszącej oskarżenie, gdy w jej uprawnienie nie wstąpiła osoba najbliższa. Taka sytuacja może dotyczyć oskarżyciela prywatnego oraz subsydiarnego.

Kto wydaje postanowienie o umorzeniu dochodzenia lub śledztwa

W przypadku zaistnienia przesłanek do umorzenia postępowania uprawnionymi do wydania postanowienia o umorzeniu postępowania:

  • w przypadku dochodzenia – Policja lub inny organ prowadzący postępowanie np. urząd Celny po zatwierdzeniu przez Prokuratora sprawującego nadzór nad postępowaniem,

  • w przypadku śledztwa – Prokurator prowadzący postępowanie.

Warto wskazać, iż w przypadku wydania postanowienia o umorzeniu dochodzenia przez organ nieprokuratorski nie musi zawierać ono uzasadnienia.

Adwokat Mariusz Stelmaszczyk – e -mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl, nr tel. kom. +48 697 053 659 l

Zaszufladkowano do kategorii Postępowanie karne o spowodowanie wypadku drogowego | Dodaj komentarz

W jaki sposób może zakończyć się postępowanie przygotowawcze w sprawie karnej o wypadek drogowy ?

W sytuacji, gdy jesteśmy pokrzywdzeni, nie wiemy jakie decyzje końcowe mogą zostać wydane w postępowaniu przygotowawczym. Należy wskazać, iż nie zawsze Prokurator lub inny organ ścigania może zakończyć dane postępowanie wniesieniem akt oskarżenia do Sądu.

Akt oskarżenia jest sporządzany w momencie, gdy organy ściągania zakończą wszystkie czynności, a zebrany materiał dowodowy pozwala na wniesienie aktu oskarżenia.

Oprócz wniesienia aktu oskarżenia postępowanie przygotowawcze może zakończyć się na 4 sposoby:

  1. na podstawie art. 324 k.p.k. skierowaniem wniosku o umorzenie postępowania i zastosowania środka zabezpieczającego ,

  2. na podstawie art. 336 k.p.k. skierowaniem wniosku o warunkowe umorzenie postępowania,

  3. na podstawie art. 17 k.p.k. umorzeniem dochodzenia lub śledztwa,

  4. na podstawie art. 325f k.p.k. umorzeniem dochodzenia i wpisaniem sprawy do rejestru przestępstw.

W sytuacji, gdy organ prowadzący postępowanie wystąpi do Sądu z wnioskiem o umorzenie postępowania i zastosowanie środka zabezpieczającego mamy do czynienia z niewątpliwym stwierdzeniem faktu, iż podejrzany popełnił czyn zabroniony w stanie niepoczytalności. Oznacza to, iż zachodzą wówczas podstawy do zastosowania wobec podejrzanego środka zabezpieczającego w postaci umieszczenia w odpowiednim zakładzie psychiatrycznym.

Natomiast w sytuacji, gdy postępowanie przygotowawcze nie dostarczyło podstaw do wniesienia aktu oskarżenia, umarza się je. Więcej na temat umorzenia postępowania znajdziesz w artykule „Kiedy organ postępowania przygotowawczego może umorzyć postępowanie”.

Ponadto w przypadku dochodzenia na podstawie art. 325f k.p.k. istnieje możliwość jego umorzenia i wpisania sprawy do rejestru przestępstw – tzw. umorzenie rejestrowe. Jeżeli zatem dane uzyskane w czasie dochodzenia wstępnego lub prowadzonego przez okres co najmniej 5 dni dochodzenia nie dają dostatecznych podstaw do wykrycia sprawcy w drodze dalszych czynności procesowych, można wydać postanowienie o umorzeniu dochodzenia i wpisaniu sprawy do rejestru przestępstw. Po takim umorzeniu Policja prowadzi czynności operacyjno – rozpoznawcze, a nie procesowe.

Zgodnie z przepisami procedury karnej Prokurator może zamiast aktu oskarżenia sporządzić i skierować do sądu wniosek o warunkowe umorzenie postępowania karnego, jeśli zachodzą przesłanki uzasadniające takie umorzenie określone w art. 66 k.k.. Forma takiego wniosku jest podobna do aktu oskarżenia. Uzasadnienie wniosku można ograniczyć do przedstawienia dowodów świadczących o tym, że wina oskarżonego nie budzi wątpliwości oraz do wskazania okoliczności przemawiających za warunkowym umorzeniem postępowania. Więcej na temat możliwości zastosowania instytucji warunkowego umorzenia postępowania znajdziesz w artykule „ Kiedy organ postępowania przygotowawczego może skierować do Sądu wniosek o warunkowe umorzenie postępowania”.

Adwokat Mariusz Stelmaszczyk – e -mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl, nr tel. kom. +48 697 053 659 

Zaszufladkowano do kategorii Postępowanie karne o spowodowanie wypadku drogowego | Dodaj komentarz

Czy osoba poszkodowana powinna aktywnie uczestniczyć w postępowaniu karnym w sprawie o wypadek drogowy?

Każdy wypadek drogowy, w którym choć jedna osoba poszkodowana odniosła obrażeń ciała skutkujących jej śmiercią albo rozstrojem zdrowia na okres powyżej 7 dni stanowi przestępstwo opisane w art.177§1 i 2 k.k.

W sprawie wypadku drogowego Policja  z urzędu wszczyna i prowadzi  pod nadzorem Prokuratora postępowanie karne zmierzające do:

  • ustalenia przyczyny i przebiegu wypadku drogowego

  • dokonania oceny zachowania osób uczestniczących w wypadku drogowym celem wskazania sprawcy wypadku drogowego oraz ustalenia czy i w jakim stopniu osoba poszkodowana przyczyniła się do wypadku drogowego

  • zgromadzenia i zabezpieczenia materiału dowodowego na potrzeby przyszłego postępowania karnego przeciwko sprawcy wypadku przed Sądem

  • sporządzenia i przesłania do Sądu akt postępowania przygotowawczego z aktem oskarżenia przeciwko sprawcy wypadku.

Prawo do udziału w postępowaniu przygotowawczym od momentu jego wszczęcia ma osoba pokrzywdzona oraz ustanowiony przez nią pełnomocnik.

Pełnomocnikiem osoby pokrzywdzonej w postępowaniu karnym może być wyłącznie adwokat lub radca prawny.

Sprawca wypadku uzyskuje możliwość aktywnego udziału w postępowaniu karnym dopiero w momencie przedstawienia mu zarzutów. Przed postawieniem zarzutów może być przesłuchiwany w charakterze świadka, jednak bez prawa dostępu do akt postępowania.

Z punktu widzenia osoby poszkodowanej w wypadku drogowym lub osób najbliższych dla osoby, która poniosła śmierć w wyniku wypadku przebieg postępowania karnego i jego wynik są istotne z co najmniej  dwóch powodów:

  1. Ustalenie osoby odpowiedzialnej za spowodowanie wypadku drogowego i wymierzenie jej sprawiedliwej  kary;

  2. Uzyskanie od sprawcy wypadku drogowego oraz od zakładu ubezpieczeń w którym sprawca wypadku miał wykupioną polisę OC odszkodowania i zadośćuczynienia, które zrekompensują osobie poszkodowanej  szkodę majątkową oraz ból i cierpienie doznane w wyniku wypadku drogowego .

W interesie osoby poszkodowanej w wypadku drogowym jest jak najszybsze zakończenie postępowania karnego przeciwko sprawcy wypadku. Im szybciej dojdzie do zakończenia postępowania karnego przeciwko sprawcy wypadku, tym szybciej osoba poszkodowana lub jej rodzina uzyskają należne im od sprawcy wypadku oraz zakładu ubezpieczeń (w ramach polisy OC sprawcy wypadku) odszkodowanie i zadośćuczynienie.

Warto o tym pamiętać, gdyż:

  • przed zapadnięciem prawomocnego wyroku uznającego sprawcę wypadku za winnego przestępstwa spowodowania wypadku osoba oskarżona o spowodowanie wypadku nie ma obowiązku wypłacenia poszkodowanemu lub jego rodzinie odszkodowania i zadośćuczynienia. Środek karny w postaci obowiązku zapłaty na rzecz osoby poszkodowanej odszkodowania, zadośćuczynienia lub nawiązki może zostać nałożony na sprawcę wypadku dopiero w wyroku skazującym go za przestępstwo spowodowania wypadku drogowego lub w wyroku warunkowo umarzającym postępowanie karne. Oskarżony jest zobowiązany do zapłaty orzeczonego wobec niego odszkodowania, zadośćuczynienia czy też nawiązki na rzecz poszkodowanego dopiero z chwilą uprawomocnienia się wyroku.

  • zakłady ubezpieczeń często wstrzymują się z wypłatą na rzecz osób poszkodowanych w wypadkach drogowych odszkodowania i zadośćuczynienia do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego przeciwko sprawcy wypadku drogowego.

W większości przypadków w trakcie postępowania karnego sprawca wypadku nie przyznaje się do winy, a żeby mu ją udowodnić Policja  musi przeprowadzić szereg czynności dowodowych, w tym przesłuchać świadków wypadku, zabezpieczyć i utrwalić w protokole ślady pozostawione przez pojazdy na miejscu wypadku, zgromadzić dokumentację medyczną potwierdzającą zakres obrażeń ciała poszkodowanego, w wielu przypadkach zlecić biegłemu z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych wydanie opinii.

Jak widać postępowanie karne w sprawie o spowodowanie wypadku drogowego to skomplikowany i często długotrwały proces składający się z wielu czynności dowodowych, w którym łatwo o popełnienie błędów  przez organy ścigania: Prokuraturę i Policję, a następnie przez Sąd.

Długotrwały i skomplikowany charakter postępowania karnego w sprawie o wypadek drogowy prowadzi do wniosku, że osoby poszkodowane w wypadku lub członkowie ich najbliższych rodzin nie powinni biernie oczekiwać na wyniki pracy organów ścigania a następnie Sądu. Zbyt łatwo w tak skomplikowanej materii jak postępowanie karne o wypadek drogowy o błąd Policji, Prokuratury i Sądu, by lekkomyślnie zawierzyć w rzetelne, drobiazgowe, a jednocześnie sprawne poprowadzenie postępowania karnego w tych sprawach. W konsekwencji, w imię własnego dobrze pojętego interesu osoba poszkodowana w wyniku wypadku drogowego powinna aktywnie uczestniczyć w postępowaniu karnym przeciwko sprawcy wypadku. Wielokrotnie w trakcie praktyki adwokackiej spotykałem osoby poszkodowane, które nie brały wcześniej aktywnego udziału w postępowaniu karnym  w sprawie wypadku drogowego, a potem odbierały z poczty list polecony z postanowieniem Prokuratora o umorzeniu postępowania karnego wobec ustalenia, że to osoby poszkodowane były wyłącznie winne spowodowania wypadku drogowego.

Podsumowując: gorąco namawiam osoby pokrzywdzone w wypadku drogowym do aktywnego uczestniczenia w postępowaniu karnym o spowodowanie na ich szkodę wypadku drogowego.

Zgodnie z art. 299 kodeksu postępowania karnego każda osoba pokrzywdzona wypadkiem drogowym  jest na etapie postępowania przygotowawczego stroną tego postępowania, natomiast na podstawie art. 300 kodeksu postępowania karnego przysługują jej następujące uprawnienia:

  • składania wniosków o dokonanie czynności śledztwa lub dochodzenia;

  • uczestniczenia w  czynnościach dowodowych;

  • korzystania z pomocy pełnomocnika;

  • złożenia wniosku o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu;

  • końcowego zapoznania się z materiałami postępowania przygotowawczego;

  • składania zażaleń na postanowienia wydane w toku postępowania przygotowawczego;

  • zaskarżenia postanowienia o odmowie wszczęcia lub umorzeniu postępowania karnego.

Po wniesieniu do Sądu aktu oskarżenia przeciwko sprawcy wypadku drogowego  osoba poszkodowana na skutek wypadku może dalej korzystać z praw strony postępowania karnego. Wystarczy, że w okresie pomiędzy przekazaniem sprawy do Sądu do czasu odczytania aktu oskarżenia na rozprawie głównej pokrzywdzony złoży pisemne lub ustne oświadczenie o występowaniu w sprawie w charakterze oskarżyciela posiłkowego. Wówczas staje się stroną postępowania karnego, a wiec uzyskuje pozycję i uprawnienia takie jak oskarżyciel publiczny (Prokurator) i oskarżony.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl

tel. 697-053-659 lub 022/629-00-36

 

Zaszufladkowano do kategorii Prawa osób pokrzywdzonych w wypadku drogowym | Dodaj komentarz

Jakie wnioski dowodowe może składać pokrzywdzony w sprawie karnej o spowodowanie wypadku drogowego?

Osoba poszkodowana w wypadku drogowym, tj:

  • osoba, która na skutek wypadku drogowego odniosła obrażenia ciała lub doznała rozstroju zdrowia na okres powyżej 7 dni

              oraz

  • każda z osób najbliższych dla osoby, która zmarła na skutek obrażeń ciała odniesionych w wypadku drogowym

jest stroną postępowania karnego na etapie postępowania przygotowawczego. 

Każda z osób pokrzywdzonych w wyniku wypadku drogowego może korzystać z praw strony postępowania karnego również na etapie postępowania sądowego ( a więc po wniesieniu do Sądu aktu oskarżenia przeciwko sprawcy wypadku) pod warunkiem, że do momentu odczytania na rozprawie głównej przed Sądem aktu oskarżenia złoży pisemne lub ustne oświadczenie o występowaniu w sprawie w charakterze oskarżyciela posiłkowego.

Pokrzywdzonemu, jako stronie postępowania karnego przysługuje prawo do składania w toku dochodzenia (a więc na etapie postępowania przygotowawczego) wniosków dowodowych. 

Podobnie oskarżycielowi posiłkowemu ( a więc pokrzywdzonemu, który złożył oświadczenie o występowaniu w sprawie w charakterze oskarżyciela posiłkowego) przysługuje prawo do składania wniosków dowodowych w toku postępowania sądowego przeciwko sprawcy wypadku drogowego.

Prawo pokrzywdzonego i oskarżyciela posiłkowego do składania wniosków dowodowych to prawo do składania wniosków o przeprowadzenie przez Prokuratora lub Policję a po wniesieniu do Sądu aktu oskarżenia, przez Sąd, czynności dowodowych, a więc czynności zmierzających do ustalenia okoliczności w jakich doszło do spowodowania wypadku drogowego.

Podsumowując: W toku przesłuchania w charakterze świadka na Policji, a także na późniejszym etapie postępowania  karnego osoba poszkodowana w wypadku drogowym  może składać wnioski dowodowe.

W tym artykule podam i opisze przykłady wniosków dowodowych, jakie pokrzywdzony, a potem oskarżyciel posiłkowy może składać w postępowaniu karnym o spowodowanie wypadku drogowego.

Dowód z przesłuchania świadka wypadku drogowego

Jednym z najczęściej przeprowadzonych dowodów w toku postępowania karnego o spowodowanie wypadku drogowego jest dowód z zeznań świadków, którzy widzieli jak przebiegał wypadek drogowy.

We wniosku o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka powinieneś podać:

        • imię i nazwisko świadka,

        • adres zamieszkania świadka,

        • nr telefonu do świadka,

        • tezę dowodową, a więc okoliczność na jaką świadek ma zostać przesłuchany

Dla przykładu wniosek ten powinien brzmieć następująco: Na podstawie art. 167 k.p.k. wnoszę o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka Pawła Nowaka, zam. przy ul. Książęcej 3,02-915 Warszawa (nr tel. 664-908-212), na okoliczność przyczyn i przebiegu wypadku drogowego, jaki miał miejsce w dniu 12 listopada 2016r. w Warszawie przy ulicy Okręznej 11 a .

W uzasadnieniu wniosku dowodowego z przesłuchania świadka powinieneś wskazać z jakiego źródła świadek czerpie wiedzę o okolicznościach i przebiegu wypadku drogowego – czy był naocznym świadkiem wypadku, tj. widział go na własne oczy, czy uczestniczył w tym wypadku drogowym, czy też zna przebieg wypadku z relacji innych osób.

Dowód z dokumentów

Zgodnie z art. 115 § 14 k.k. przez dokument należy rozumieć „…każdy przedmiot lub inny zapisany nośnik informacji, który ze względu na zawartą w nim treść stanowi dowód okoliczności mającej znaczenie prawne…”.  

Dowodem z dokumentu może zatem być: 

  • oświadczenie  sporządzone przez osobę poszkodowaną w wypadku i sprawcę wypadku

  • dokumentacja medyczna potwierdzająca zakres obrażeń ciała doznanych przez osobę poszkodowaną w wypadku drogowym,

  • dokumentacja medyczna obrazująca zakres leczenia przebytego przez osobę poszkodowaną w wypadku, a także zakres doznanego przez nią bólu, cierpienia spowodowanego wypadkiem,

  • wszelkie dokumenty potwierdzające dolegliwości i koszty poniesione przez osobę poszkodowana na skutek wypadku drogowego (np. potwierdzająca długotrwałą rehabilitację, utratę sprawności narządów ciała, okresową lub stałą niezdolność do pracy, konieczność przekwalifikowania się zawodowego przez poszkodowanego w wypadku i kosztów z tym związanych)

  • opinia biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych wydana na zlecenie osoby poszkodowanej w wypadku

  • zdjęcia uszkodzeń pojazdów uczestniczących w wypadku drogowym, zdjęcia miejsca wypadku, zdjęcia obrazujące położenie pojazdów po wypadku

  • nagranie z kamery lub video-rejestratora z utrwalonym przebiegiem wypadku drogowego

Dla przykładu wniosek ten sformułuj następująco:

Na podstawie art. 167 k.p.k. wnoszę o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z załączonej do wniosku dokumentacji medycznej na okoliczność odniesionych przez pokrzywdzonego obrażeń ciała w wyniku wypadku drogowego, jaki miał miejsce w dniu 08 sierpnia 2015r. przy ul. Okrężnej 11 a w Warszawie 

 Dowód z nagrania przebiegu wypadku drogowego

Jeżeli osoba poszkodowana w wypadku drogowym dysponuje nagraniem z utrwalonym przebiegiem wypadku drogowego, np. z video-rejestratora zamontowanego w samochodzie, wówczas powinna złożyć wniosek o dopuszczenie dowodu z tego nagrania.  Dołączając nagranie do wniosku dowodowego pamiętaj, by wcześniej nagrać je na nośnik danych – płytę CD lub pamięć pen drive. Pamiętaj również , by nie modyfikować nagrania i dokonać jego zapisu na nośniku danych w pełnej wersji, bez przycięć i skracania. Pamiętaj również, by zachować urządzenie, które zostało użyte do dokonania zapisu, gdyż Prokurator lub Policja mogą chcieć dołączyć je do materiału dowodowego.

W takim przypadku sformułuj wniosek następująco: Wnoszę na podstawie art. 167 k.p.k. o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dołączonego do wniosku nagrania na płycie CD, na okoliczność przyczyny i przebiegu wypadku drogowego, jaki miał miejsce w dniu 23 grudnia 2015r. przy ul. Okrężnej 11 a w Warszawie

Dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych

W większości spraw karnych o spowodowanie wypadku drogowego, w których sprawca wypadku nie przyznaje się do jego popełnienia organy ścigania, tj. Policja lub Prokurator z urzędu dopuszczają dowód z opinii biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych. Jeżeli jednak w sprawie o spowodowanie wypadku drogowego na Twoją szkodę Prokurator nie powołał z urzędu biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych, a w Twojej ocenie jest to potrzebne dla wyjaśnienia przyczyny i przebiegu wypadku, wówczas sam powinieneś sformułować wniosek dowodowy.

Na podstawie art. 167 k.p.k. w związku z art. 193 § 1 k.p.k. wnoszę o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych – na okoliczność przebiegu wypadku drogowego oraz ustalenia który z jego uczestników spowodował wypadek drogowy

We wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych warto wskazać szereg pytań szczegółowych do biegłego, dotyczących rekonstrukcji zachowania na drodze każdego z uczestników wypadku, ustalenia prędkości, z jaka poruszały się pojazdy uczestniczące w wypadku i innych okoliczności, zależnych od stanu faktycznego konkretnego wypadku.

Dowód z konfrontacji świadków wypadku drogowego

Celem konfrontacji jest zweryfikowanie sprzecznych ze sobą zeznań świadków wypadku drogowego w celu wyjaśnienia tych różnic oraz ustalenia rzeczywistego przebiegu wypadku. 

Na podstawie art. 172 w zw. z art. 167 k.p.k. wnoszę o przeprowadzenie konfrontacji między świadkami: Pawłem Nowakiem a  Anną Kowalską w celu wyjaśnienia zachodzących pomiędzy zeznaniami wyżej wymienionych świadków sprzeczności co do przebiegu wypadku drogowego, jaki miał miejsce w dniu 18 sierpnia 2015r.  przy ul. Okrężnej 11 a w Warszawie

W uzasadnieniu wniosku o przeprowadzenie konfrontacji pomiędzy świadkami wypadku drogowego warto wskazać na te fragmenty ich zeznań, które są ze sobą sprzeczne, a które maja istotne znaczenie dla wyjaśnienia przebiegu wypadku.

Dowód z eksperymentu procesowego

Podstawą przeprowadzenia eksperymentu procesowego jest art. 211 k.p.k. Zgodnie z tym artykułem przeprowadzenie eksperymentu jest możliwe celem sprawdzenia okoliczności mających istotne znaczenie dla sprawy, np.  dotyczących przebiegu wypadku drogowego. 

Na podstawie art. 211 i art. 167 k.p.k. wnoszę o przeprowadzenie eksperymentu procesowego, mającego na celu odtworzenie (tutaj podaj ten fragment wypadku drogowego, który będzie przedmiotem eksperymentu procesowego) widoczności pokrzywdzonego Marka Włodarczyka dla kierującego pojazdem Mazda 6 o nr rej. WE 308 EM w czasie potrącenia pieszego w dniu 19 sierpnia 2012r. o godz. 22.30 w Warszawie przy ul. Okrężnej 11 a. 

Wnioski dowodowe możesz składać ustnie podczas każdego przesłuchania na Policji w charakterze świadka – pokrzywdzonego, a po wniesieniu do Sądu aktu oskarżenia na rozprawie głównej przed Sądem. Ja jednak doradzam składanie wniosków dowodowych na piśmie, gdyż w piśmie procesowym masz możliwość rzetelnego i przekonywującego uzasadnienia wniosku, a więc wskazania argumentów, dla których zgłoszony przez Ciebie wniosek dowodowy powinien zostać uwzględniony.

Zaszufladkowano do kategorii Postępowanie karne o spowodowanie wypadku drogowego | Dodaj komentarz

Jak doprowadzić do szybkiego i sprawnego zakończenia dochodzenia w sprawie karnej o spowodowanie wypadku drogowego?

W interesie osoby poszkodowanej w wypadku drogowym leży jak najszybsze zakończenie postępowania karnego przeciwko sprawcy wypadku. Szybkie i sprawne zakończenie postępowania karnego przeciwko sprawcy wypadku oznacza dla poszkodowanego szybkie uzyskanie odszkodowania i zadośćuczynienia z polisy OC (odpowiedzialności cywilnej) sprawcy wypadku.  

Aby doprowadzić do szybkiego postawienia sprawcy wypadku drogowego zarzutu popełnienia przestępstwa warto zastosować się do niżej wskazanych rad:

  1. Przed złożeniem zeznań na Policji w charakterze świadka – pokrzywdzonego przestępstwem przypomnij sobie przebieg wypadku drogowego i sporządź notatki, które pomogą Ci precyzyjnie opisać przyczyny i przebieg wypadku podczas przesłuchania. Z mojego zawodowego doświadczenia wynika, że Policjanci pozwalają świadkom – pokrzywdzonym posiłkować się notatkami w trakcie przesłuchania.

  2. W trakcie przesłuchania na Policji w charakterze świadka złóż przygotowane wcześniej pismo zawierające wnioski dowodowe. Jeśli nie przygotowałeś  wcześniej  pisma, wówczas złóż wnioski dowodowe ustnie do protokołu przesłuchania w charakterze świadka. 

    Pamiętaj, że jako pokrzywdzonemu przestępstwem, a więc stronie postępowania przygotowawczego przysługuje Ci prawo do składania wniosków dowodowych, a więc wniosków o przeprowadzenie przez Policję czynności dowodowych.

    W sprawie karnej o spowodowanie na Twoją szkodę wypadku drogowego możesz wnieść np. o przesłuchanie świadków wypadku drogowego, złożyć zdjęcia obrazujące miejsce wypadku, położenie pojazdów uczestniczących w wypadku, złożyć nagranie z video-rejestratora z utrwalonym na nagraniu przebiegiem wypadku, złożyć dokumentację medyczną z przebytego przez Ciebie leczenia na potwierdzenie odniesionych w wypadku obrażeń ciała Więcej na ten temat możesz przeczytać w artykule Jakie wnioski dowodowe można złożyć w postępowaniu przygotowawczym ?”.

  3. W czasie przesłuchania w charakterze świadka warto podać swój numer telefonu. Takie działanie umożliwi Policji nawiązanie z Tobą szybkiego kontaktu, np. w razie potrzeby uzupełniającego przesłuchania Cię w charakterze świadka czy uzyskania od Ciebie dodatkowych dokumentów (np. z przebytego leczenia).

  4. Wskazując świadków wypadku drogowego podaj ich imiona nazwiska, adresy zamieszkania oraz telefony kontaktowe. Dzięki podaniu numerów telefonów Policjant prowadzący będzie mógł wezwać ich telefonicznie, a więc znacznie szybciej niż za pośrednictwem Poczty .

  5. Na przesłuchanie na Policji zabierz ze sobą dokumenty, które chcesz złożyć do akt jako dowody w sprawie – np. zaświadczenia lekarskie, karty informacyjne leczenia szpitalnego. Najlepszym rozwiązaniem jest zabranie ze sobą oryginałów oraz kserokopii dokumentów. W takiej sytuacji okaż Policjantowi oryginały dokumentów i złóż do akt ich kserokopie.

  6. Jeżeli zapomniałeś o jakiś ważnych okolicznościach wypadku drogowego, których nie podałeś w czasie składania zeznań, jeśli dowiesz się o nowych okolicznościach sprawy,  nie należy czekać na wezwanie z Policji. W takiej sytuacji możesz złożyć wniosek o ponowne przesłuchanie w charakterze świadka.

  7. Nie warto być biernym, tj. biernie oczekiwać na wyniki prowadzonego przez Policję dochodzenia w sprawie o spowodowanie wypadku drogowego. Doradzam Ci utrzymanie telefonicznego kontaktu z Policjantem prowadzącym w Twojej sprawie dochodzenie oraz regularne zapoznawanie się z aktami dochodzenia i regularne sporządzanie ich fotokopii. 

  8. W przypadku nieuzasadnionej bezczynności Prokuratora lub Policji składaj pisma ponaglające o przeprowadzenie wskazanych przez Ciebie lub dopuszczonych przez organy ścigania z urzędu czynności dochodzenia. Jeśli to nie pomoże, wówczas rozważ złożenie skargi na przewlekłość postępowania przygotowawczego. Więcej na ten temat przeczytasz w artykule „Co można zrobić, gdy dochodzenie / śledztwo trwa zbyt długo ?”.

Zaszufladkowano do kategorii Postępowanie karne o spowodowanie wypadku drogowego | Dodaj komentarz

Jak zaskarżyć decyzję Prokuratora lub Policjanta o odmowie udostępnienia osobie pokrzywdzonej akt sprawy karnej o spowodowanie wypadku drogowego?

Prawo do przeglądania akt sprawy karnej o spowodowanie wypadku drogowego na etapie postępowania przygotowawczego przysługuje:

  • stronom postępowania przygotowawczego, tj. pokrzywdzonemu i podejrzanemu

  • obrońcy podejrzanego i pełnomocnikowi osoby pokrzywdzonej

Prokurator lub Policjant prowadzący postępowanie karne w sprawie o wypadek drogowy może odmówić osobie pokrzywdzonej udostępnienia akt sprawy karnej tylko z powodu potrzeby zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania lub ochrony ważnego interesu państwa. Odmowa udostępnienia akt postępowania przygotowawczego z tych powodów powinna zostać precyzyjnie określona w uzasadnieniu zarządzenia prowadzącego postępowanie przygotowawcze.

 zażalenie pokrzywdzonego  na odmowę udostępnienia akt sprawy karnej o spowodowanie wypadku drogowego

Na odmowę udostępnienia akt w całości lub w części na podstawie art. 159 k.p.k. pokrzywdzonemu  przysługuje w terminie 7 dni prawo do złożenia zażalenia do:

  • sądu właściwego do rozpoznania sprawy w I instancji – w przypadku, gdy decyzja o odmowie udostępnienia pokrzywdzonemu akt sprawy karnej  pochodzi od Prokuratora,

  • Prokuratora sprawującego nadzór nad postępowaniem – w przypadku, gdy decyzja o odmowie zapoznania się przez pokrzywdzonego z aktami sprawy karnej została wydana przez Policjanta. 

W jednym i drugim  przypadku zażalenie składa się za pośrednictwem (tj.na adres) organu, który wydał zaskarżone zarządzenie o odmowie udostępnienia akta sprawy karnej.

Co powinno zawierać zażalenie pokrzywdzonego na odmowę udostępnienia akt sprawy karnej o spowodowanie wypadku drogowego?

Zażalenie pokrzywdzonego na zarządzenie o odmowie zapoznania się z aktami sprawy powinno odpowiadać wymaganiom formalnym pisma procesowego wyrażonym w art. 119 k.p.k. Tak więc powinno ono zawierać:

  1. oznaczenie organu, do którego jest skierowane;

  2. oznaczenie sygnatury sprawy, której dotyczy;

  3. oznaczenie oraz adres skarżącego;

  4. treść zażalenia z uzasadnieniem;

  5. datę i podpis składającego pismo.

Poza powyższym, zgodnie z art. 427 § 1 k.p.k., na skarżącym spoczywa obowiązek wskazania zaskarżonego zarządzenia o odmowie zapoznania się z aktami sprawy, a także podania, czego się domaga, a więc sformułowania wniosków odwoławczych. Co istotne – kolejny paragraf w/w. artykułu wymaga ponadto przedstawienia zarzutów stawianych rozstrzygnięciu oraz uzasadnienia, które stanowi integralną część środka zaskarżenia. 

Przykład (wzór) zażalenia pokrzywdzonego na odmowę udostępnieni akt sprawy karnej o spowodowanie wypadku drogowego

Warszawa, dnia 12 listopada 2014 roku

(miejscowość i data złożenia zażalenia)

Pokrzywdzony Paweł Nowak

zam. przy ulicy Dolnej 23,

01-320 Warszawa

(dane osoby składającej zażalenie)

Za pośrednictwem: Prokuratury Rejonowej dla Warszawy – Mokotowa w Warszawie

Do: Sądu Rejonowego dla Warszawy – Mokotowa w Warszawie

(organ do którego składane jest zażalenie)

Sygn. akt 1Ds. 11/14

(sygnatura sprawy)

ZAŻALENIE

na zarządzenie z dnia 8 listopada 2014 roku Prokuratury Rejonowej dla Warszawy – Mokotowa w Warszawie, w sprawie o sygn. akt 1 ds. 11/14 na odmowę udostępnienia akt dochodzenia

Na podstawie art. 159 i 425 § 2 k.p.k. zaskarżam wyżej wymienione zarządzenie w całości.

Na podstawie art. 427 § 2 w zw. z art. 438 pkt 2 k.p.k. zaskarżonemu zarządzeniu zarzucam mającą wpływ na treść zaskarżonego zarządzenia obrazę przepisów postępowania, mianowicie art. 156 § 5 k.p.k. polegającą na błędnym przyjęciu, iż nie jestem pokrzywdzonym przestępstwem określonym w art. 157 § 1 k.k. i związku z tym nie przysługuje mi prawo do zapoznania się z aktami sprawy o sygn. 1Ds. 11/14.

Na podstawie art. 427 k.p.k. wnoszę o zmianę zaskarżonego zarządzenia i uwzględnienie wniosku o udostępnienie akt.

Uzasadnienie

Prokuratura Rejonowa Warszawa – Mokotów w Warszawie prowadzi dochodzenie przeciwko Janowi Kowalskiemu podejrzanemu o przestępstwo z art. 177 § 1 kk.

W dniu 23 września 2014 roku złożyłem wniosek o udostępnienie mi akt postępowania w celu zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym.

W dniu 8 listopada 2014 roku Prokurator Prokuratury Rejonowej Warszawa – Mokotów w Warszawie wydał zarządzenie, w którym odmówił mi udostępnienia akt sprawy wskazując, iż nie jestem stroną postępowania i nie przysługuje mi status pokrzywdzonego. Z tych względów nie przyznano mi prawa do zapoznania się z aktami sprawy.

Z decyzją organu postępowania przygotowawczego nie sposób się zgodzić. Pragnę wskazać, iż na skutek wypadku drogowego spowodowanego w dniu 24 maja 2014  przy ul Okrężnej 11  przez podejrzanego Jana Kowalskiego odniosłem obrażenia ciała w postaci złamania obu kończyn dolnych i wstrząśnienia mózgu.  Odmowa udostępnienia akt powoduje, że nie mogę skutecznie korzystać ze swych praw pokrzywdzonego bez znajomości zgromadzonego materiału dowodowego. Stąd też wnoszę o uchylenie zaskarżonego zarządzenia i udostępnienie mi akt sprawy.

Paweł Nowak

(własnoręczny podpis skarżącego)

Zaszufladkowano do kategorii Prawa osób pokrzywdzonych w wypadku drogowym | Dodaj komentarz

Czy pokrzywdzony może zapoznać się z aktami sprawy karnej o spowodowanie wypadku drogowego?

W postępowaniu karnym o przestępstwo spowodowania wypadku drogowego uprawnienia pokrzywdzonego przysługują:

  • osobie, która na skutek wypadku drogowego doznała obrażeń ciała lub rozstroju zdrowia na okres powyżej 7 dni

oraz

  • osobom najbliższym dla osoby, która zmarła na skutek obrażeń odniesionych w wypadku drogowym

Osoba pokrzywdzona w wypadku drogowym jest na etapie postępowania przygotowawczego ( a więc w tej części postępowania karnego, którą prowadzi Policjant lub Prokurator) stroną postępowania. Jako stronie postępowania karnego,  pokrzywdzonemu przysługują prawa, w tym prawo do zapoznania się z aktami postępowania karnego, wykonania ich kserokopii, fotokopii oraz uzyskania odpisów znajdujących się w aktach dokumentów. 

Prawo dostępu pokrzywdzonego do akt postępowania karnego zostało sprecyzowane w art. 156 § 5 k.p.k. Zgodnie ze wskazanym artykułem „…jeżeli nie zachodzi potrzeba zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania lub ochrony ważnego interesu państwa, w toku postępowania przygotowawczego stronom, obrońcom, pełnomocnikom i przedstawicielom ustawowym udostępnia się akta, umożliwia sporządzanie odpisów lub kopii oraz wydaje odpłatnie uwierzytelnione odpisy lub kopie; prawo to przysługuje stronom także po zakończeniu postępowania przygotowawczego. W przedmiocie udostępnienia akt, sporządzenia odpisów lub kopii lub wydania uwierzytelnionych odpisów lub kopii prowadzący postępowanie przygotowawcze wydaje zarządzenie”. 

Jak widać prawo pokrzywdzonego  do zapoznania się z aktami sprawy obejmuje nie tylko możliwość zapoznania się z treścią akt, ale także fotografowania akt, sporządzania kserokopii akt oraz prawo do uzyskania uwierzytelnionych (tj. poświadczonych za zgodność z oryginałem) odpisów dokumentów.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 czerwca 2003 roku w sprawie wysokości opłaty za wydanie kserokopii dokumentów oraz uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy (Dz.U. Nr 107,poz. 1006):  pokrzywdzony uiszcza opłatę za każdą stronę kserokopii w wysokości 1 złotych, natomiast za każdą stronicę uwierzytelnionego odpisu 6 złotych. Fotografowanie akt sprawy jest wolne od opłaty.

Odmowa udostępnienia akt postępowania osobie pokrzywdzonej na skutek wypadku drogowego

Zgodnie z art.156 § 5 k.p.k. organ prowadzący postępowanie karne w sprawie o wypadek drogowy  może odmówić osobie pokrzywdzonej zapoznania się z aktami sprawy wyłącznie z powodu potrzeby zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania lub ochrony ważnego interesu państwa. Decyzja o odmowie zapoznania się osoby pokrzywdzonej z aktami postępowania karnego przybiera postać zarządzenia. Wydaje je Policjant prowadzący dochodzenie w sprawie wypadku drogowego lub nadzorujący dochodzenie Prokurator. Przyczyna odmowa udostępnienia akt postępowania przygotowawczego osobie pokrzywdzonej przestępstwem  powinna zostać precyzyjnie określona w uzasadnieniu zarządzenia. 

Zażalenie na odmowę udostępnienia akt postępowania osobie pokrzywdzonej na skutek wypadku drogowego 

Na odmowę udostępnienia  akt sprawy osobie pokrzywdzonej przysługuje zgodnie z art. 159 k.p.k.  zażalenie. Jeżeli zarządzenie o odmowie udostępnienia pokrzywdzonemu akt sprawy zostało wydane przez Policjanta, wówczas zażalenie na tą decyzję rozpoznaje Prokurator sprawujący nadzór nad tym postępowaniem. Jeśli zarządzenie o odmowie dostępu pokrzywdzonego do akt sprawy karnej wydał Prokurator, to zażalenie rozpoznaje Sąd właściwy do rozpoznania sprawy w pierwszej instancji. 

O sposobie zaskarżenia decyzji Policjanta lub Prokuratora o odmowie udostępnienia akt sprawy karnej osobie pokrzywdzonej w wypadku drogowym napiszę w kolejnym artykule.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

e -mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl

nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Zaszufladkowano do kategorii Prawa osób pokrzywdzonych w wypadku drogowym | Dodaj komentarz

Kiedy osoba pokrzywdzona decyduje o pociągnięciu sprawcy wypadku drogowego do odpowiedzialności karnej ?

W tym artykule opiszę, w jakich sytuacjach osoba poszkodowana w wypadku drogowym podejmuje samodzielnie decyzję o tym, czy sprawca wypadku drogowego poniesie odpowiedzialność karną  za popełnione przestępstwo.

By lepiej zrozumieć to zagadnienie należy zacząć od przybliżenia podziału przestępstw na

1. przestępstwa ścigane z oskarżenia publicznego z urzędu – w ich przypadku organy ścigania, tj: Policja i Prokurator wszczynają i prowadzą postępowanie karne przeciwko sprawcy przestępstwa niezależnie od woli osoby pokrzywdzonej przestępstwem. W tym trybie ścigana jest zdecydowana większość przestępstw wymienionych w kodeksie karnym i ustawach szczególnych. Poruszając się w tematyce przestępstw spowodowania wypadku drogowego, do przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego z urzędu należą:

  • przestępstwo spowodowania wypadku drogowego na szkodę osoby obcej dla sprawcy wypadku (art.177 par. 1 k.k.)

  • przestępstwo spowodowania wypadku drogowego, którego skutkiem jest śmierć innej osoby  albo ciężki uszczerbek na zdrowiu innej osoby (art.177 par.2 k.k.) – niezależnie od stosunku pokrewieństwa łączącego sprawcę wypadku z osobą poszkodowaną, a więc niezależnie od tego, czy pokrzywdzony jest dla sprawcy wypadku osobą obcą czy też osobą najbliższą.

W tych dwóch przypadkach Prokurator i Policja mają obowiązek wszcząć i prowadzić postępowanie karne przeciwko sprawcy wypadku drogowego z urzędu, a więc niezależnie od woli pokrzywdzonego przestępstwem. Prokurator nie zwraca się do osoby pokrzywdzonej z zapytaniem, czy ta chce ścigania sprawcy przestępstwa. Do pociągnięcia sprawcy przestępstwa do odpowiedzialności karnej dochodzi nawet wówczas, gdy osoba poszkodowana w wypadku drogowym tego nie chce, tj.nawet wówczas, gdy nie złoży wniosku o ściganie sprawcy wypadku.

2. przestępstwa ścigane z oskarżenia publicznego na wniosek pokrzywdzonego – w ich przypadku Prokurator lub Policja mogą wszcząć i prowadzić postępowanie karne przeciwko sprawcy przestępstwa jeśli tego chce osoba pokrzywdzona przestępstwem. Na gruncie przestępstw spowodowania wypadku drogowego , przestępstwem ściganym na wniosek pokrzywdzonego jest przestępstwo spowodowania zwykłego ( tj. z wyłączeniem wypadku, którego skutkiem jest śmierć innej osoby lub ciężki uszczerbek na zdrowiu innej osoby) wypadku drogowego wyłącznie na szkodę osoby najbliższej dla sprawcy wypadku (por. art.177 par. 1 k.k. w zw. z art.177 par. 3 k.k.). W takim przypadku jedną z pierwszych czynności podjętych przez Prokuratora lub Policje jest zwrócenie się do osoby pokrzywdzonej w wypadku o podjecie decyzji, czy składa wniosek o ściganie, tj. pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sprawcy wypadku. Jeżeli osoba pokrzywdzona  nie złoży wniosku o ściganie sprawcy wypadku, wówczas Prokurator lub Policja musza to postępowanie karne umorzyć, a sprawca wypadku nie zostanie oskarżony o popełnienie przestępstwa.

Podsumowując:

Jeśli doznałeś obrażeń ciała lub rozstroju zdrowia na okres powyżej 7 dni w wyniku wypadku drogowego spowodowanego przez osobę najbliższą ( a brak jest innych pokrzywdzonych), wówczas to Ty decydujesz, czy sprawca wypadku zostanie oskarżony o popełnienie przestępstwa. Jeśli nie złożysz wniosku o ściganie sprawcy wypadku, wówczas postępowanie karne zostanie umorzone, a sprawca wypadku nie zostanie pociągnięty do odpowiedzialności karnej.   

Na koniec podaję  definicję osoby najbliższej.

W rozumieniu KK osobą najbliższą jest:

      • małżonek

      • wstępny

      • zstępny

      • rodzeństwo

      • powinowaty w tej samej linii lub stopniu

      • osoba pozostająca w stosunku przysposobienia oraz jej małżonek

      • osoba pozostająca we wspólnym pożyciu

Na zakończenie wspomnę, że w wyniku nowelizacji Kodeksu Karnego obowiązującej od 01 lipca 2015r. ustawodawca dodał do Kodeksu Karnego art.59 a, który przewiduje umorzenie postępowania karnego w sprawie o przestępstwo zagrożone karą pozbawienia wolności do lat 3 ( a więc również o spowodowanie zwykłego wypadku drogowego), jeśli sprawca przestępstwa naprawił wyrządzoną przestępstwem szkodę lub  zadośćuczynił wyrządzonej pokrzywdzonemu krzywdzie. Opisze szerzej to zagadnienie w jednym z kolejnych artykułów. 

 

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

 e -mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl

 nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

 

 

Zaszufladkowano do kategorii Prawa osób pokrzywdzonych w wypadku drogowym | Dodaj komentarz

Komu przysługują prawa pokrzywdzonego w sprawie karnej o spowodowanie wypadku drogowego?

Rozpoczynając cykl artykułów poświęconych prawom osób pokrzywdzonych na skutek wypadków drogowych warto wyjaśnić kim jest pokrzywdzony w sprawie karnej o wypadek drogowy, a więc komu, według ustawy Kodeks Postępowania Karnego  przysługuje status osoby pokrzywdzonej w postępowaniu karnym o przestępstwo spowodowania wypadku drogowego.

Odpowiedź na postawione wyżej pytanie, a więc komu przysługuje status osoby pokrzywdzonej w postępowaniu karnym o przestępstwo spowodowania wypadku drogowego wynika z treści przepisów art.49 par.1 k.p.k., art.52 par.1 k.p.k. oraz art.177 par. 1 i 2 k.k.

W postępowaniu karnym o spowodowanie wypadku drogowego pokrzywdzonym jest osoba, która na skutek wypadku drogowego doznała obrażeń ciała lub rozstroju zdrowia na okres przekraczający 7 dni.

W postępowaniu karnym o spowodowanie wypadku drogowego ze skutkiem śmiertelnym, a więc w wyniku którego pokrzywdzony zmarł, z praw pokrzywdzonego korzystają osoby najbliższe wobec zmarłego. Każda z nich jest jest uprawniona do występowania w postępowaniu karnym o spowodowanie wypadku drogowego w charakterze pokrzywdzonego.

Osoba fizyczna  posiada status pokrzywdzonego niezależnie od wieku, a więc również osoba małoletnia, czyli taka, która nie ukończyła 18 lat. W imieniu małoletniego pokrzywdzonego działają jej przedstawiciele ustawowi, czyli rodzice.

Uzyskanie statusu, a w konsekwencji nabycie uprawnień pokrzywdzonego następuje z chwilą popełnienia przestępstwa, w tym przypadku przestępstwa spowodowania wypadku drogowego. Status pokrzywdzonego nabywa się więc przez sam fakt pokrzywdzenia, nie zaś w wyniku decyzji  organów ścigania – Policji czy Prokuratury. 

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

 e -mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl

nr tel. kom. +48 697 053 659  lub tel./fax +48 22 629 00 36

Zaszufladkowano do kategorii Prawa osób pokrzywdzonych w wypadku drogowym | Dodaj komentarz

Aktywny udział pokrzywdzonego lub jego najbliższej rodziny w postępowaniu karnym przeciwko sprawcy wypadku drogowego

W tym artykule postaram się opisać, jak ważny jest aktywny udział pokrzywdzonego lub najbliższej rodziny osoby zmarłej na skutek wypadku drogowego w postępowaniu karnym przeciwko sprawcy wypadku.

Każdy wypadek, w którym pokrzywdzony odniósł obrażenia ciała, skutkujące rozstrojem zdrowia powyżej 7 dni stanowi przestępstwo zgodnie z art. 177 kodeksu karnego. Oczywiście wypadek ze skutkiem śmiertelnym również stanowi przestępstwo w świetle art. 177 § 2 k.k.

W takiej sytuacji prokuratura z urzędu wszczyna postępowanie karne w celu wyjaśnienia okoliczności wypadku, wskazania jego sprawcy, ustalenia ewentualnego przyczynienia się innych uczestników wypadku, a następnie ukarania winnego zaistniałego zdarzenia.

Prawo do udziału w postępowaniu przygotowawczym od momentu jego wszczęcia ma osoba pokrzywdzona oraz ustanowiony przez nią pełnomocnik. Pełnomocnikiem osoby pokrzywdzonej może być wyłącznie adwokat lub radca prawny.

Sprawca wypadku uzyskuje możliwość aktywnego udziału w postępowaniu karnym dopiero w momencie przedstawienia mu zarzutów. Przed postawieniem zarzutów może być przesłuchiwany w charakterze świadka, jednak bez prawa dostępu do akt postępowania.

Z perspektywy osoby pokrzywdzonej w wypadku drogowym lub osób najbliższych osoby, która poniosła śmierć w wyniku wypadku, postępowanie karne jest istotne przede wszystkim z dwóch powodów:

  1. Ustalenie winnego spowodowania wypadku i wymierzenie mu sprawiedliwej kary;

  2. Uzyskanie odszkodowania od zakładu ubezpieczeń, w którym sprawca wypadku miał wykupioną polisę OC.

Przedstawiona przeze mnie kolejność nie jest przypadkowa, gdyż przed prawomocnym zakończeniem postępowania karnego zakład ubezpieczeń nie będzie chciał wypłacić pokrzywdzonemu należnych mu świadczeń, nawet gdy sprawca przyzna się do spowodowania wypadku, a jego wina nie będzie budzić wątpliwości.

Takie oczywiste sytuacje to jednak rzadkość, w większości przypadków w trakcie postępowania karnego sprawca nie przyznaje się do winy, a żeby mu ją udowodnić prokuratura musi przeprowadzić szereg dowodów, w tym przesłuchać świadków zdarzenia, zbadać ślady z miejsca zdarzenia i samochód sprawcy, lub przekazać sprawę biegłemu, który na podstawie posiadanej specjalistycznej wiedzy zrekonstruuje przebieg wypadku i wskaże jego sprawce.

Zgodnie z art. 299 kodeksu postępowania karnego pokrzywdzony jest stroną tego postępowania, natomiast na podstawie art. 300 kodeksu postępowania karnego przysługują mu następujące uprawnienia:

  • składania wniosków o dokonanie czynności śledztwa lub dochodzenia;

  • uczestniczenia w tych czynnościach;

  • korzystania z pomocy pełnomocnika;

  • złożenia wniosku o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu;

  • końcowego zapoznania się z materiałami postępowania przygotowawczego;

  • składania zażaleń na postanowienia wydane w toku postępowania przygotowawczego;

  • zaskarżenia postanowienia kończącego postępowanie przygotowawcze.

Jak wynika z przedstawionego powyżej opisu postępowanie przygotowawcze to często proces długotrwały, gdyż od momentu wypadku do przekazania sprawy do sądu wraz z aktem oskarżenia może trwać nawet rok czasu. Ponadto jest to proces bardzo skomplikowany, w którym najdrobniejsze szczegóły mogą zaważyć na prawidłowym ustaleniu sprawcy wypadku lub ustaleniu czy pokrzywdzony przyczynił się do spowodowania wypadku, a jeżeli tak to w jakim stopniu.

Wszystkie te okoliczności mają podstawowy wpływ na wymiar kary dla sprawcy wypadku oraz kwotę należnego pokrzywdzonemu zadośćuczynienia i odszkodowania, dlatego bardzo ważnym jest, by aktywnie uczestniczyć w postępowaniu karnym od momentu jego wszczęcia, aż do jego prawomocnego zakończenia.

Zaszufladkowano do kategorii Prawa osób pokrzywdzonych w wypadku drogowym | Dodaj komentarz

Jak pokrzywdzony może uczestniczyć w postępowaniu karnym przeciwko sprawcy wypadku drogowego?

Jeżeli zostałeś poszkodowany w wypadku samochodowym, Policja, która jest organem właściwym do prowadzenia dochodzenia w sprawie spowodowania wypadku drogowego, ma obowiązek pouczyć Cię o przysługujących Ci prawach.

Funkcjonariusze Policji powinni wręczyć Ci pisemne pouczenie, na które składa się lista przepisów kodeksu postępowania karnego, regulujących zakres uprawnień i obowiązków osoby pokrzywdzonej (art. 49 – 52 k.p.k.).

Poruszając problematykę aktywnego uczestnictwa w postępowaniu karnym przeciwko sprawcy wypadku drogowego, należy rozważania podzielić na dwa etapy:

  • etap postępowania przygotowawczego

    oraz

  • etap postępowania sądowego

Etap postępowania przygotowawczego

Postępowanie przygotowawcze jest pierwszym etapem toczącej się sprawy. Po sporządzeniu dokumentacji i zebraniu materiału dowodowego z miejsca zdarzenia, funkcjonariusz Policji wszczyna dochodzenie.

Na tym etapie stronami postępowania są:

  • podejrzany, tzn. sprawca wypadku po postawieniu mu zarzutu popełnienia przestępstwa spowodowania wypadku drogowego,

  • pokrzywdzony, czyli osoba poszkodowana w wyniku wypadku, która doznała uszczerbku bądź rozstroju zdrowia, trwającego powyżej 7 dni. Pokrzywdzonymi są również osoby najbliższe dla osoby zmarłej na skutek wypadku drogowego – art.52 par. 1 k.p.k.. Każda z nich może uczestniczyć w postępowaniu karnym w charakterze pokrzywdzonego, a następnie oskarżyciela posiłkowego

Jako pokrzywdzony w świetle art. 315 k.p.k. masz prawo na etapie postępowania przygotowawczego składać wnioski o przeprowadzenie  czynności dowodowych. Dla przykładu może to być:

  • wniosek o przesłuchanie świadka wypadku drogowego,

  • wniosek o powołanie biegłego z zakresu wypadków drogowych,

  • wniosek o przeprowadzenie eksperymentu procesowego, mającego na celu ustalenie istotnych okoliczności wypadku drogowego.

Powinieneś wiedzieć, że jako osoba pokrzywdzona masz prawo do korzystania z pomocy pełnomocnika, którym może być adwokat lub radca prawny (art. 87 §1 k.p.k.). W przypadku, gdy z uwagi na swoją sytuację finansową nie możesz pozwolić sobie na pokrycie kosztów pomocy prawnej, możesz złożyć wniosek o przydzielenie pełnomocnika z urzędu (art.88 §1 k.p.k.).

Masz prawo zażądać dopuszczenia Cię do udziału w zawnioskowanej przez Ciebie czynności dowodowej. Pamiętaj także, że organ prowadzący postępowanie ma obowiązek poinformować Cię o terminie przeprowadzenia tej czynności. Policja nie może w takiej sytuacji odmówić dopuszczenia Cię do udziału w przeprowadzanej czynności.

Jeżeli jako osoba pokrzywdzona uczestniczysz w czynności dochodzenia, masz prawo do odpisu sporządzonego z niej protokołu. Masz także możliwość przeglądania akt sprawy (za zgodą prowadzącego postępowanie) oraz sporządzaniu z nich notatek i wykonywania kserokopii (art.156 §1 k.p.k.). W przypadku odmowy dostępu do akt przysługuje Ci zażalenie na podstawie art. 159 k.p.k.

Jeśli w sprawie został powołany biegły z zakresu wypadków drogowych, na podstawie art. 318 k.p.k. zostaniesz powiadomiony o dopuszczeniu dowodu z jego opinii. Będziesz również miał możliwość zapoznania się z treścią opinii oraz wzięcia udziału w przesłuchaniu biegłego.

Po przeprowadzeniu wszystkich czynności w dochodzeniu, funkcjonariusz Policji:

  • przekazuje akta postępowania prokuratorowi nadzorującemu, który sporządzi akt oskarżenia,

    albo

  • umorzy postępowanie karne.

Po wysłaniu przez prokuratora aktu oskarżenia do właściwego Sądu, kończy się etap postępowania przygotowawczego sprawy.

W razie umorzenia przez Policję postępowania karnego na podstawie jednej z przesłanek art. 17 k.p.k.. masz prawo do złożenia zażalenia na podstawie art. 306 k.p.k., w którym powinieneś opisać, dlaczego nie zgadzasz się z z takim rozstrzygnięciem.

Etap postępowania sądowego

Etap postępowania sądowego rozpoczyna się z chwilą wpłynięcia do Sądu aktu oskarżenia przeciwko sprawcy wypadku drogowego i zarejestrowania sprawy, tzn. nadaniu jej sygnatury sądowej.

Na tym etapie stronami postępowania są:

  • oskarżyciel publiczny, czyli prokurator

    oraz

  • oskarżony, czyli sprawca wypadku drogowego.

W związku z powyższym jako pokrzywdzony nie jesteś już stroną na etapie postępowania sądowego. Aby aktywnie uczestniczyć w sprawie, powinieneś złożyć przed Sądem oświadczenie, iż będziesz działać w charakterze oskarżyciela posiłkowego (na podstawie art. 53 k.p.k.). Masz na to czas do rozpoczęcia przewodu sądowego na rozprawie głównej, czyli do momentu odczytania aktu oskarżenia na pierwszej rozprawie.

Działając jako oskarżyciel posiłkowy:

  • stajesz się stroną postępowania,

  • Sąd ma obowiązek zawiadamiać Cię o wszystkich terminach rozpraw oraz doręczać korespondencję na takiej samej zasadzie jak prokuratorowi i oskarżonemu,

  • masz prawo do składania wniosków dowodowych,

  • na rozprawie zajmujesz miejsce obok oskarżyciela publicznego,

  • masz prawo zadawania pytań osobom przesłuchiwanym,

  • posiadasz dostęp do akt postępowania,

  • masz prawo do wniesienia apelacji od wyroku I instancji.

Jeżeli jesteś osobą pokrzywdzoną przestępstwem spowodowania wypadku drogowego i działasz w charakterze oskarżyciela posiłkowego, masz także prawo do złożenia na podstawie art. 46 §1 k.k. wniosku o nałożenie na oskarżonego obowiązku naprawienia wyrządzonej przestępstwem szkody w całości lub w części lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.

Zgodnie zaś z art. 107 §1 i 2, Sąd, który orzekał co do obowiązku naprawienia szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, na Twoje żądanie nada orzeczeniu klauzulę wykonalności, co przyspieszy egzekucję zasądzonych na Twoją rzecz środków.

Na koniec warto podkreślić, iż: „Korzystanie przez sprawcę przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów nie wyłącza ani nakazu orzeczenia obowiązku naprawienia szkody (art.46 §1 k.k.), ani możliwości orzeczenia – zamiast tego obowiązku – nawiązki określonej w art. 46 §2 k.k.” (Uchwała SN z dnia 20 czerwca 2000r., sygn. akt I KZP 40/2000).

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

tel: 697 053 659 lub 22 629 00 36

mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl

Zaszufladkowano do kategorii Prawa osób pokrzywdzonych w wypadku drogowym | Dodaj komentarz

Wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo spowodowania wypadku drogowego

Jeżeli wziąłeś udział w wypadku samochodowym, w pierwszej kolejności po zdarzeniu powinieneś ocenić, jakich obrażeń ciała doznali jego uczestnicy. 

Po oszacowaniu obrażeń uczestników  zadzwoń pod nr alarmowy Policji (tel. 997 lub 112) i poinformuj dyspozytora o zaistniałym zdarzeniu, podaj miejsce wypadku, przekaż informacje o obrażeniach osób  poszkodowanych w wypadku.

Pamiętaj również, aby do czasu przybycia służb ratowniczych zabezpieczyć miejsce wypadku trójkątem ostrzegawczym, aby w ten sposób nie tylko zapewnić bezpieczeństwo pozostałym uczestnikom., ale także zabezpieczyć teren przed zatarciem szczegółów całego zajścia. Nie pozwól innym osobom na przestawienie pojazdów uczestniczących w wypadku.

Jeśli masz taką możliwość, wówczas powinieneś wykonać zdjęcia dokumentujące miejsce wypadku oraz położenie i uszkodzenia samochodów – na wypadek gdyby inni uczestnicy wypadku przestawili pojazdy.

Ustal, kto z grupy gromadzących się wokół osób widział przebieg wypadku i spisz co najmniej imina, nazwiska i numery  ich telefonów.

Po przybyciu na miejsce zdarzenia funkcjonariusze Policji będą pytać uczestników wypadku o jego szczegóły oraz zbierać materiał dowodowy na potrzeby przyszłego postępowania karnego. Powinieneś opisać wówczas Policjantom przebieg wypadku i przekazać im informację o danych osobowych oraz nr telefonów świadków zdarzenia. 

Jeśli chodzi o kwestię samego zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa spowodowania wypadku drogowego, Twoja rola de facto kończy się na zawiadomieniu Policji o zaistniałym zdarzeniu. Wynika to z zaliczenia przez polskie prawo karne czynu zabronionego z art. 177 k.k. do tzw. kategorii przestępstw publicznoskargowych, tj. ściganych z urzędu. W praktyce oznacza to, iż Prokuratura, która za sprawą Policji uzyska informację o podejrzeniu popełnienia przestępstwa spowodowania wypadku drogowego, ma obowiązek z urzędu wszcząć postępowanie karne w tej sprawie. Po zakończonym dochodzeniu i sporządzeniu aktu oskarżenia przeciwko sprawcy wypadku, Prokurator stanie się przed Sądem oskarżycielem publicznym. Wspomniana kwestia ma bezpośrednie przełożenie na Twoją sytuację – ponieważ po zawiadomieniu o spowodowaniu wypadku drogowego nie musisz  brać udziału w toczącym się postępowaniu, ponieważ w Twoim imieniu występuje oskarżyciel publiczny.

Sprawa ma się inaczej w przypadku, kiedy  jedynym poszkodowanym w wypadku samochodowym jest osoba najbliższa dla sprawcy wypadku.

W świetle art.115 §11 osobą najbliższą jest:

  • małżonek,

  • rodzic,

  • dziecko,

  • rodzeństwo,

  • powinowaty w tej samej linii lub stopniu,

  • osoba pozostająca w stosunku przysposobienia oraz jej małżonek,

  • osoba pozostająca we wspólnym pożyciu.

Jeżeli wypadek, wskutek którego doznała uszczerbku bądź rozstroju zdrowia na okres dłuższy niż 7 dni wyłącznie osoba najbliższa dla sprawcy wypadku, wówczas w świetle art. 177 §3 k.k. to od decyzji osoby poszkodowanej zależy pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sprawcy wypadku drogowego.

Jeśli zatem jedyną osobą poszkodowaną w wypadku drogowym jest osoba najbliższa dla sprawcy wypadku, wówczas to ona decyduje czy dojdzie do wszczęcia postępowania karnego przeciwko sprawcy wypadku: 

  • złożenie przez osobę poszkodowaną wniosku o ściganie sprawcy wypadku spowoduje wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo z art.177 par.1 k.k. (spowodowanie wypadku drogowego)

  • nie złożenie przez osobę poszkodowaną wniosku o ściganie sprawcy wypadku drogowego uniemożliwia Policji i Prokuraturze wszczęcie i prowadzenie postępowania karnego o przestępstwo z art.177 par 1 k.k. (spowodowanie wypadku drogowego)

Opisana wyżej sytuacja – ściganie sprawcy wypadku drogowego tylko na wniosek osoby poszkodowanej nie dotyczy wypadku drogowego, w wyniku którego osoba poszkodowana poniosła śmierć lub doznała ciężkiego uszczerbku na zdrowiu (opisanego w art.177 par. 2 k.k.). Wówczas bowiem postępowanie karne jest wszczynane z urzędu, niezależnie od stopnia pokrewieństwa pomiędzy sprawcą wypadku a osoba poszkodowaną.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

 tel: 697 053 659 lub 22 629 00 36

mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl

 

Zaszufladkowano do kategorii Postępowanie karne o spowodowanie wypadku drogowego | 5 komentarzy

Jak postąpić w sytuacji gdy sprawca wypadku drogowego nie przyznaje się winy?

Z mojego zawodowego doświadczenia wynika, że osoby poszkodowane często nie wiedzą co mają zrobić w sytuacji, gdy sprawca wypadku drogowego nie przyznaje się do jego spowodowania?

Wyobraźmy sobie taką sytuację: jedziesz samochodem ulicą z pierwszeństwem przejazdu, zbliżając się do skrzyżowania z ulicą podporządkowaną widzisz poruszający się nią inny samochód, zwalniasz, kierowca drugiego pojazdu nie wiedzieć czemu zamiast zatrzymać się przed skrzyżowaniem wjeżdża na Twój pas ruchu w wyniku czego dochodzi do zderzenia pojazdów. Wysiadasz z auta dość wkurzony sytuacją, a sprawca wypadku krzyczy oburzony, że zwolniłeś przed skrzyżowaniem by go przepuścić, więc to Ty jesteś winny spowodowania wypadku drogowego.

Nie ma żadnych wątpliwości, że do wypadku drogowego doszło na skutek nie zastosowania się przez drugiego kierowcę do nakazu ustąpienia Ci pierwszeństwa przejazdu. Przekonanie sprawcy wypadku o Twoim rzekomym zamiarze „przepuszczenia go” nie ma tu żadnego znaczenia, w szczególności nie usprawiedliwia nie zastosowania się przez niego do znaku nakazującego ustąpienie Ci pierwszeństwa przejazdu.  Cóż jednak począć w takiej sytuacji? O tym właśnie jest ten artykuł.

Jeżeli zostałeś poszkodowany w wyniku  wypadku drogowego, powinieneś:

  • wezwać telefonicznie  na miejsce zdarzenia Policję

  • oczekując na przybycie patrolu Wydziału Ruchu Drogowego Policji, po zapewnieniu bezpieczeństwa poszkodowanym, wykonaj zdjęcia, które utrwalą wygląd miejsca zdarzenia i uszkodzenia pojazdów

  • zapisz  dane kierowcy i nr rejestracyjny pojazdu na wypadek, gdyby sprawca postanowił jednak oddalić się z miejsca wypadku

  • zwróć uwagę, czy ktoś nie próbuje po wypadku zmienić miejsca położenia pojazdów. Zmiana umiejscowienia samochodów jest w takiej sytuacji zabroniona, ponieważ może uniemożliwić ustalenie istotnych okoliczności zdarzenia. Gdyby sprawca próbował przekonać Cię, że takie czynności są konieczne ze względu na zapewnienie bezpieczeństwa ruchu, pamiętaj, że do czasu przybycia Policji niezbędne jest jedynie ustawienie na drodze trójkąta ostrzegawczego.

  • sprawdź, kto z osób przebywających na miejscu zdarzenia był świadkiem wypadku. Powinieneś wiedzieć, że w przypadku gdy żaden uczestnik nie przyznaje się do spowodowania wypadku, zeznania świadków będą jednymi z najważniejszych dowodów w postępowaniu karnym.

  • spisz co najmniej imiona i nazwiska oraz nr telefonów świadków wypadku,  gdyby odeszli z miejsca zdarzenia przed przybyciem Policji.

  • po przybyciu na miejsce funkcjonariuszy Policji, opowiedz dokładnie o okolicznościach wypadku. Wspomnij także, że zdarzenie widzieli także inni świadkowie, podaj ich imiona, nazwiska i nr telefonów. Jeśli zostaniesz przesłuchany, zanim podpiszesz protokół przesłuchania, dokładnie go przeczytaj. Jeżeli funkcjonariusz nie zapisał którejś z istotnych Twoim zdaniem okoliczności, powinieneś zażądać jego zaprotokołowania.

Z mojej praktyki wynika, iż często ma miejsce sytuacja, w których sprawca wypadku wdaje się w awanturę z pozostałymi jego uczestnikami, zwłaszcza jeżeli znajduje się pod wpływem alkoholu. W takiej sytuacji najlepiej powstrzymać się od wdawania się w słowne utarczki i zaczekać na przyjazd Policji oraz baczyć, czy sprawca nie oddala się z miejsca zdarzenia.

Więcej informacji na temat dalszego udziału w postępowaniu, dotyczącego spowodowania wypadku drogowego, znajdziesz w artykule „Jak aktywnie uczestniczyć w postępowaniu karnym przeciwko sprawcy wypadku drogowego”.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

nr telefonu 697-053-659

adres mail: biuro@adwokat-stelmaszcyk.pl

Zaszufladkowano do kategorii Postępowanie karne o spowodowanie wypadku drogowego | Dodaj komentarz

Czy należy wezwać Policję na miejsce wypadku drogowego lub kolizji drogowej?

W tym artykule postaram się doradzić Ci czy i w jakich sytuacjach warto wezwać Policję na miejsce wypadku drogowego lub kolizji drogowej.

Postępowanie w razie wypadku drogowego lub kolizji drogowej zostało uregulowane w art. 44 ustawy prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z tym przepisem: 

Kierujący pojazdem w razie uczestniczenia w wypadku drogowym jest obowiązany:

  1. zatrzymać pojazd, nie powodując przy tym zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego;

  2. przedsięwziąć odpowiednie środki w celu zapewnienia bezpieczeństwa ruchu w miejscu wypadku;

  3. niezwłocznie usunąć pojazd z miejsca wypadku, aby nie powodował zagrożenia lub tamowania ruchu, jeżeli nie ma zabitego lub rannego;

  4. podać swoje dane personalne, dane personalne właściciela lub posiadacza pojazdu oraz dane dotyczące zakładu ubezpieczeń, z którym zawarta jest umowa obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, na żądanie osoby uczestniczącej w wypadku.

Jeżeli w wypadku jest zabity lub ranny, kierujący pojazdem jest obowiązany ponadto:

  1. udzielić niezbędnej pomocy ofiarom wypadku oraz wezwać zespół ratownictwa medycznego i Policję;

  2. nie podejmować czynności, które mogłyby utrudnić ustalenie przebiegu wypadku;

  3. pozostać na miejscu wypadku, a jeżeli wezwanie zespołu ratownictwa medycznego lub Policji wymaga oddalenia się – niezwłocznie powrócić na to miejsce.

Jak wynika z przedstawionego powyżej przepisu obowiązek wezwania Policji na miejsce wypadku ciąży na Tobie wyłącznie w sytuacji, kiedy choć jeden z uczestników wypadku jest ranny lub zabity.

Opierając się na zawodowym doświadczeniu doradzam Ci wezwanie Policji na miejsce kolizji drogowej w następujących przypadkach: 

  • sprawca kolizji drogowej jest lub może znajdować się pod wpływem alkoholu lub środków odurzających;

  • uszkodzenia pojazdu są poważne;

  • występują jakiekolwiek wątpliwości bądź rozbieżności co do okoliczności spowodowania kolizji, w szczególności gdy sprawca kolizji nie przyznaje się do jej spowodowania

  • sprawca kolizji nie przedstawił polisy ubezpieczenia OC

  • masz jakąkolwiek wątpliwość co do przedstawionych przez sprawcę kolizji dokumentów: dowodu osobistego, dowodu rejestracyjnego samochodu lub polisy OC (np. w zakresie autentyczności dokumentu czy ważności polisy OC, czyli okresu jej obowiązywania).

W pozostałych przypadkach to od uczestników kolizji drogowej zależy czy:

  • wezwać Policję by przeprowadziła na miejscu wypadku niezbędne czynności i ukarała sprawcę kolizji mandatem

           czy też

  • odstąpić od wezwania Policji i spisać oświadczenie sprawcy kolizji i na tej podstawie dochodzić odszkodowania od ubezpieczyciela.

Zarówno wezwanie Policji, jak i spisanie oświadczenia ma  swoje wady i zalety, na których podstawie należy podjąć decyzję. 

Spisanie oświadczenia ma następując zalety:

  • dokładne obejrzenie pojazdów uczestniczących w kolizji oraz spisanie oświadczenia trwa maksymalnie ok. pół godziny, więc stanowi dużą oszczędność czasu, gdyż na przyjazd Policji czasem trzeba czekać nawet kilka godzin, a wyjaśnienie wszystkich okoliczności zdarzenia i wystawienie mandatu karnego również potrwają przynajmniej godzinę czasu;

  • pisemne oświadczenie uczestników kolizji drogowej jest wystarczające do uzyskania odszkodowania od ubezpieczyciela;

  • sprawca kolizji, który przyznaje się do jej spowodowania  i odpowiedzialności za uszkodzenie pojazdów, unika mandatu karnego i punktów karnych.

Do wad spisania oświadczenia o przebiegu kolizji drogowej i zakresu uszkodzeń pojazdów należy zaliczyć:

  • brak urzędowego dokumentu potwierdzającego przebieg kolizji, zakres uszkodzeń pojazdów i winę sprawcy;

  • sprawca kolizji drogowej, który spisał oświadczenie może je potem odwołać, co prowadzi do powstania problemów z ustaleniem odpowiedzialności ubezpieczyciela i wypłatą odszkodowania;

  • uczestnicy kolizji drogowej mogą zmieniać zakres wskazanych uszkodzeń pojazdów lub ubezpieczyciel może kwestionować powstanie niektórych uszkodzeń pojazdu, gdy poweźmie wątpliwość czy powstały one w wyniku zaistniałej kolizji;

  • brak właściwych informacji w spisanym oświadczeniu może spowodować odmowę wypłaty odszkodowania przez ubezpieczyciela.

Wezwanie Policji na miejsce kolizji drogowej ma następujące zalety:

  • przebieg zdarzenia, uszkodzenia pojazdów oraz wina sprawcy są stwierdzone urzędowym dokumentem, wystawionym przez Policje zaświadczeniem potwierdzającym przebieg kolizji  z ustaleniem sprawcy kolizji

  • sprawca kolizji,  który przyjmie mandat nie może go już później anulować. Może jedynie złożyć wniosek do Sądu o uchylenie mandatu, co skutkuje zbadaniem sprawy kolizji drogowej przez Sąd i wydaniem w tej sprawie wyroku;

  • uszkodzenia samochodów poza opisem w notatce policyjnej są udokumentowane na zdjęciach zrobionych przez policjantów, co daje możliwość późniejszej dokładnej weryfikacji stanu pojazdów po kolizji.

Wezwanie Policji na miejsce kolizji drogowej ma też swoje wady:

  • trwa znacznie dłużej niż samo spisanie oświadczenia;

  • sprawca kolizji chcąc uniknąć mandatu i punktów karnych może odmówić przyjęcia mandatu i skierować sprawę do Sądu, co może przedłużyć wypłatę odszkodowania do czasu wydania przez Sąd prawomocnego wyroku. 

  • Policjanci nie są związani opinią uczestników kolizji i mogą ocenić zdarzenie inaczej niż jego uczestnicy.

Podsumowując, to, czy lepiej wezwać Policję na miejsce zdarzenia czy poprzestać na spisaniu oświadczenia zależy od okoliczności kolizji i stanowiska stron, które w nim uczestniczą.

Jeżeli uszkodzenia samochodów nie są znaczne, przebieg kolizji jest bezsporny, a sprawca kolizji przyznaje się do jej spowodowania i przedstawił ważną (aktualną w czasie wypadku) polisę ubezpieczenia OC, wówczas można poprzestać na spisaniu oświadczenia.

Jeżeli jednak uszkodzenia pojazdów są poważne,  nie można dokładnie określić ich zakresu lub występują jakiekolwiek inne wątpliwości, czy rozbieżności pomiędzy uczestnikami kolizji co jej przebiegu należy wezwać Policję by dokładnie wyjaśniła zaistniałą sytuację i sporządziła notatkę urzędową, zdjęcia miejsca kolizji i uszkodzeń samochodów oraz wystawiła mandat karny sprawcy kolizji. Ten tryb postępowania w razie kolizji drogowej eliminuje ryzyko potencjalnych problemów przy wypłacie odszkodowania dla osoby poszkodowanej.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

tel: 697 053 659

mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl

Zaszufladkowano do kategorii Postępowanie karne o spowodowanie wypadku drogowego | Dodaj komentarz

Czy można dochodzić zadośćuczynienia za śmierć osoby najbliższej w wyniku wypadku drogowego?

Artykuł ten postanowiłem napisać, ponieważ w Polsce niestety dochodzi do bardzo wielu wypadków drogowych ze skutkiem śmiertelnym. I tak w samym 2014 roku wg statystyk prowadzonych przez Wydział Ruchu Drogowego Komendy Głównej Policji w Polsce doszło do 34970 wypadków, w których śmierć poniosło 3202 osoby a 42545 zostało rannych. Statystki te pokazują z jak wielką tragedią spotyka się wiele rodzin.

Niestety bardzo często dzieje się tak, że w wyniku wypadku drogowego śmierć ponosi dla Ciebie osoba najbliższa.

W tym miejscu nasuwa się pytanie czy możesz jako osoba najbliższa dochodzić od sprawcy wypadku drogowego lub zakładu ubezpieczeń zadośćuczynienia za śmierć bliskiego członka rodziny. Kwestia ta może mieć dla Ciebie ogromne znaczenie, ponieważ jak sobie wyobrazimy, że w wypadku drogowym zginął Twój mąż, który był jedynym żywicielem rodziny to pojawia się wówczas pytanie jak bez osoby najbliższej rodzina może dalej funkcjonować.

I tak w sierpniu 2008 roku zaczął obowiązywać art. 446 § 4 kodeksu cywilnego zgodnie z którym: „Sąd może przyznać najbliższym członkom rodziny zmarłego odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę.” Przepis ten stanowi bezpośrednią podstawę prawną do dochodzenia od zakładów ubezpieczeń zadośćuczynienia za śmierć osoby najbliższej w wyniku wypadku drogowego. Choć znaczenie tego przepisu jest jasne to jednak wątpliwość budzi fakt, czy zawsze można domagać się odszkodowania za śmierć osoby najbliższej w wypadku drogowym oraz kogo można uznać za osobę najbliższą. W artykule Kto może dochodzić odszkodowania za śmierć osoby najbliższej w wyniku wypadku drogowego opisałem kogo uznajemy za osobę najbliższą. Natomiast w tym miejscu skupmy się czy w każdych okolicznościach można dochodzić zadośćuczynienia za śmierć osoby najbliższej w wypadku drogowym.

W związku z powyższym art. 446 § 4 k.c. wskazuje wprost, że rodzina zmarłej osoby w wypadku drogowym może domagać się zadośćuczynienia. Jednakże, aby rodzina mogła domagać się zadośćuczynienia, osoba, która poniosła śmierć w wyniku wypadku nie może być sprawcą powstałego zdarzenia.

Oznacza to, że jeżeli sprawcą wypadku była osoba dla Ciebie najbliższa, wówczas nie możesz domagać się zadośćuczynienia.

Podsumowując jeżeli bliska Ci osoba poniosła śmierć gdyż:

  • inny kierowca był wyłącznym sprawcą wypadku drogowego (tj. pokrzywdzony w żaden sposób nie przyczynił się do spowodowania wypadku)

 

  • nie była sprawcą wypadku, natomiast swoim zachowaniem przyczyniła się do spowodowania wypadku drogowego (dla przykładu jechała z prędkością wyższą niż administracyjnie dozwolona).

to wówczas możesz jako osoba najbliższa dochodzić wypłaty zadośćuczynienia za śmierć osoby najbliższej w wyniku wypadku drogowego.

Zaszufladkowano do kategorii Odszkodowanie i zadośćuczynienie dla osoby poszkodowanej w wypadku drogowym | 5 komentarzy

Akcja „Zero tolerancji dla piratów drogowych”

Marek Działoszyński Komendant Główny Policji w kwietniu 2014 roku sporządził dokument pod tytułem „Zero tolerancji wobec kierowców łamiących przepisy ruchu drogowego”. Dokument ten został rozesłany do wszystkich jednostek Policji na terenie całej Polski. W omawianym piśmie Pan Marek Działoszyński stwierdził, że podlegli mu funkcjonariusze wszelkich Wydziałów Ruchu Drogowego są zbyt łagodni w swoich działaniach w stosunku do kierowców, którzy łamią przepisy ruchu drogowego. Stwierdził również, że polscy kierowcy coraz częściej popełniają wykroczenia drogowe stwarzając zagrożenie dla bezpieczeństwa w ruchu drogowym i nie ponoszą za to żadnej odpowiedzialności.

Właśnie w taki oto sposób od kwietnia 2014 roku obowiązuje już sławna akcja Policji pod roboczą nazwą „Zero tolerancji dla piratów drogowych”. Co do słuszności omawianego dokumentu, gdyby faktycznie trafiał w „piratów drogowych, wówczas jak najbardziej należałoby popierać takie działania. Natomiast rzeczywistość pokazuje, że jest zupełnie inaczej, ponieważ funkcjonariusze Policji zatrzymują dokumenty prawa jazdy kierowcom, którzy popełnili dosłownie błahe wykroczenia drogowe, które w najmniejszym stopniu nie zagrażają bezpieczeństwu w ruchu drogowym.

I tak w I kwartale 2014 roku w czasie kontroli drogowych funkcjonariusze Policji zatrzymali prawo jazdy 144 osobom. Natomiast po rozpoczęciu przez Komendanta Głównego Policji akcji „Zero tolerancji wobec kierowców łamiących przepisy ruchu drogowego”, w samym miesiącu kwietniu zatrzymali prawo jazdy już 541 osobom, a w maju aż 1244 kierowcom. Dla porównania – w całym 2013 roku było takich przypadków 768, a w 2012 r. – 727. Nie ulega żadnej wątpliwości, że w ciągu 1 miesiąca – w maju 2014r. Funkcjonariusze policji zatrzymali prawo jazdy dwukrotnie większej liczbie kierowców niż przez cały 2013r.

W tym miejscu należy zadać pytanie Czy na przełomie kilku miesięcy 2014r. kierowcy stracili rozum i zaczęli lekceważyć zasady ruchu drogowego narażając innych uczestników ruchu na niebezpieczeństwo? Oczywiście odpowiedź brzmi nie. To funkcjonariusze policji rozpoczęli masowo zatrzymywać kierowcom dokumenty prawa jazdy, w przytłaczającej większości za błahe wykroczenia drogowe i tutaj rodzi się kolejne pytanie w czym leży problem?

W mojej ocenie problem leży w zdrowym rozsądku Policjantów z Wydziałów Ruchu Drogowego, ponieważ to właśnie od nich zależy czy za zwykłą stłuczkę zabiorą dokument prawa jazdy czy też nie. To właśnie funkcjonariusz Policji powinien wykazać się profesjonalizmem i odstąpić od odebrania dokumentu prawa jazdy kierowcy, który popełnił błahe wykroczenie, a które to nie zagraża bezpieczeństwu w komunikacji.

Statystyki powołane powyżej niestety pokazują, iż funkcjonariusze Policji działają w sposób szablonowy, nie zważając na okoliczności popełnionego wykroczenia czym przyczyniają się do nierzetelnej oceny czy popełnione wykroczenie wiązało się ze spowodowaniem zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym.

Zaszufladkowano do kategorii artykuły | 3 komentarze

Procedura zatrzymania prawa jazdy po popełnieniu wykroczenia drogowego

Ostatnie doniesienia medialne pokazują, że funkcjonariusze Policji zaczęli zatrzymywać dokumenty prawa jazdy za popełnienie nawet błahego wykroczenia w ruchu drogowym. Mianowicie organy ścigania za zwykłą stłuczkę, przekroczenie prędkości lub przekroczenie linii podwójnej ciągłej za pokwitowaniem zatrzymują prawo jazdy.

Na wstępie należy zaznaczyć, iż procedura zatrzymania prawa jazdy wygląda zazwyczaj zawsze tak samo. Funkcjonariusz Policji na miejscu popełnienia wykroczenia stwierdza, że kierowca spowodował zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym z art. 86 § 1 k.w. i na tej właśnie podstawie zatrzymuje za pokwitowaniem dokument prawa jazdy.

Następnie od momentu zatrzymania dokumentu funkcjonariusz ma 7 dni, aby wysłać do Sądu wniosek o wydanie postanowienia w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. W tym miejscu należy podkreślić, iż możesz się poruszać samochodem na podstawie takiego pokwitowania przez okres 7 dni od daty zatrzymania omawianego dokumentu.

Natomiast od momentu, kiedy wpłynie do Sądu wniosek Policji o zatrzymanie prawa jazdy, Sąd na wydanie postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy ma 14 dni. Sąd w przeciągu tych dwóch tygodni musi podjąć decyzję czy uwzględnić wniosek Policji i zatrzymać Ci prawo jazdy czy też postanowi nie uwzględnić wniosku Policji i zwrócić Ci dokument prawa jazdy.

Jeżeli Sąd nie uwzględni wniosku Policji i zwróci Ci prawo jazdy, wówczas będziesz mógł odebrać dokument jeszcze w Sądzie.
Natomiast Twoja sytuacja będzie zgoła odmienna jeśli Sąd uwzględni wniosek Policji i zatrzyma Ci prawo jazdy. Wówczas Twoje prawo jazdy trafi do Wydziału Komunikacji właściwego dla Twojego miejsca zameldowania.

Jeśli Sąd wyda postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy, wówczas to postanowienie jest niezwłocznie doręczane listem poleconym na wskazany przez Ciebie adres. Dodatkowo do systemu, który nazywa się Centralna Ewidencja Pojazdów i Kierowców (tzw. CEPiK), wprowadzane są dane, iż Twój dokument prawa jazdy jest zatrzymany do wyjaśnienia sprawy.

Od chwili kiedy odebrałeś postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy, masz 7 dni na złożenie zażalenia na w/w postanowienie.
Dla przykładu: jeżeli postanowienie zostało odebrane w poniedziałek 1 września 2014 roku, to ostateczny termin na złożenie zażalenia masz do następnego poniedziałku tj. 08 września 2014 roku. Zażalenie możesz wysłać listem poleconym lub złożyć osobiście na biurze podawczym Sądu.

Jednakże powstaje w tym miejscu pytanie jak napisać zażalenie na postanowienie Sądu o zatrzymaniu dokumentu prawa jazdy? Szerzej o tym w artykule Jak napisać zażalenie na postanowienie Sądu o zatrzymaniu prawa jazdy?

Wzór zażalenia na postanowienie Sądu o zatrzymaniu dokumentu prawa jazdy za wykroczenie z art. 86 § 1 k.w. można pobrać klikając na poniższy link:

Zażalenia na postanowienie Sądu o zatrzymaniu dokumentu prawa jazdy za wykroczenie z art. 86 § 1 k.w.

Zaszufladkowano do kategorii artykuły | 50 komentarzy